COLUMN, Ewoud Jansen,
25
februari
2021
|
10:37
Europe/Amsterdam

Woke is waanzin

Kreeg een link naar een enquête in mijn mailbox. Over diversiteit en inclusiviteit. Daar gaat Fontys op inzetten. Niet erg origineel en nog traag ook want het is allemaal rechtstreeks gekopieerd van Amerikaanse universiteiten waar dat al jaren gemeengoed is.

Divers is de samenstelling van de drie onderzoekers niet. Allemaal vrouw en blank, of zo u wilt, ‘wit’ en uit de pedagogische hoek. Allemaal uit dezelfde mal. Totale eenheidsworst. En dat moet ons iets vertellen over diversiteit.

Het klinkt allemaal heel lief, maar wat er echt gebeurt als we het voortdurend over diversiteit en inclusie moeten hebben zien we ondertussen in Amerika. Docent Greg Patton behandelde een Chinees stopwoord, dat klinkt als ‘ni-gah’. Aanleiding voor het universiteitsbestuur de man te schorsen na klachten van studenten die hierdoor ‘gekwetst’ waren, ook al had het hier helemaal niets met het ’N Word’ te maken.

Het aantal voorbeelden is eindeloos maar ik beperk me hier tot Michigan University waar studenten, netjes opgedeeld in twee groepen, konden discussiëren over hun ervaringen als zijnde ‘BIPOC’ (Black, Indigenous, People of Color) – of ‘Non POC’ (blank). Een hallucinante nieuwe vorm van apartheid. Gezellig pigmentcellen tellen om te kijken waar je bij hoort.

Onder het motto inclusiviteit mensen verdelen langs raciale lijnen. En de BIPOC worden gereduceerd tot één homogene groep met dezelfde problemen en ervaringen en allemaal automatisch als ‘slachtoffer’ of ‘kwetsbaar’ gezien. Kleinerend, betuttelend en volstrekte nonsens zo bleek in Thurnston County. De cijfers van leerlingen met een Aziatische achtergrond waren daar te hoog voor een registratie als POC.

In deze ‘Identity Politics’ worden mensen niet meer als individu gezien, maar als representant van een bepaalde groep. Een wereldbeeld dat niet verbindt maar verdeelt. Het verandert de universiteit en maatschappij niet in een fijne inclusieve plek, maar in een slangenkuil met een giftige cocktail van polarisatie en een immer uitdijende lijst aan verboden woorden, en (kunst)uitingen. Shakespeare wordt geschrapt van universitaire leeslijsten omdat zijn denkbeelden niet conform de huidige zijn. ‘Woke’ (google maar indien nodig) is waanzin!

Uiteraard, discriminatie, racisme en uitsluiting moeten bestreden worden. De woke weg is contraproductief en een nieuwe vorm van totalitair denken. Zelf werk ik in een zeer diverse omgeving, met studenten en collega’s uit alle delen van de wereld en evenzovele culturele achtergronden en wil niets anders. Met de kwezel-cultuur van de allesbehalve diverse ‘diversity officers’ wil ik echter niets te maken hebben.

Ewoud Jansen is docent Finance & Economics bij de opleiding International Business en auteur van diverse boeken en opiniestukken

Reacties 1 - 13 (13)
Bedankt voor uw bericht.
Pleb
06
March
2021
Hallo Danny, hallo Saskia. Wat leuk dat jullie kennis nemen van De Gekke Mening buiten het Correspondent bubbeltje. Heel spannend en beangstigend moet dat zijn. Net zoals in aanraking komen met De Realiteit Van Het Leven, waarin dik zijn of een lager IQ nou eenmaal zaken zijn die niet iedereen even sexy vindt. Zoals jij ook, bijvoorbeeld als vrouw zijn t.o.v. een man, een relatief hoge drempel hebt als je op Tinder zou zitten swipen. Hoor je geen man over, maargoed. Wel heel nuttig Saskia, dat jij allerhande biologen en natuurkundigen allerhande 'tips' hebt gegeven om hun kennis van deze aardse en evolutionaire realiteits-aspecten te overschrijven met outer-space ideeën over 'sociale onstructies' en what not. Het ontbreekt inderdaad duidelijk aan 'interesse en openheid' bij zelfstandig nadenkende lui als Ewoud. Dat moeten we niet hebben. Meer meer meer 'constructieve diversiteitsfunctionarissen'. Liefst met van die leuke, kortpittge kapsels en ziekenfonds-brilletjes.
Frans Fonville
27
February
2021
@Saskia Blom: dank voor het delen van de link naar het artikel in De Correspondent (in één van de eerste reacties onderaan)! Hoewel ik mij kan vinden in de column, ben ik het óók eens met het andere perspectief. En ik denk dat juist datgene hier heel belangrijk is: minder spuien, meer luisteren! Beste vergelijking, vond ik: "...het is ontzettend moeilijk voor te stellen dat een sociale hiërarchie echt bestaat als je zelf aan de bovenkant ervan zit. Van bovenaf lijkt elke piramide plat."
Saskia Blom
28
February
2021
Dit is de betreffende link: https://decorrespondent.nl/11451/wat-ik-leerde-over-racisme-door-te-luisteren-naar-mensen-die-het-ervaren/1479155866287-7800fec1
(om te voorkomen dat geïnteresseerden eerst alle reacties moeten doorspitten...)

..en dit is misschien ook interessant: in het novembernummer van de NVOX (een blad voor biologie- scheikunde- en natuurkundeleraren) staat een tekst waarin ik concrete tips noem als beginpunten voor inclusiever onderwijs (zie de pdf-file bij deze post: https://www.linkedin.com/feed/update/urn:li:activity:6745454596119920640/).
Danny
26
February
2021
(het posten ging even mis, dus nog een poging)

Tja, gelukkig zijn we divers genoeg bij Fontys dat jouw mening ook gehoord mag worden. ;)

Diversiteit en inclusiviteit is méér dan alleen open staan voor andere culturen. Als je het niet áctief nastreeft, gaat dit niet vanzelf tot stand komen. Zoals Rens v/d Vorst deze week in andere woorden aangaf in zijn column (valt ook veel over te discussiëren): "If you do what you did, you get what you got!"

Ik ben blij dat Fontys het belangrijk vindt, want ook wij hebben nog een flinke weg te gaan. Ik zie om me heen (zowel in onderwijs als in onze maatschappij) dat vaak niet gezien wordt hoe impactvol en verreikend een gebrek aan inclusiviteit is, dus ik juich elke ontwikkeling richting meer bewustwording erg toe.

"Woke is waanzin" klinkt nogal generaliserend, net als "docenten hebben koppige meningen". ;) En de 'woke cultuur' is zelf ook behoorlijk breed en divers (ja, ja), dus die paar voorbeelden geven niet een volledig beeld van een cultuurbeweging. Ik zie ze ook meer in relatie tot de 'cancel culture' die vaak in relatie met wokeness wordt gebracht, maar dat is toch echt iets anders.

Fijn woke-end toegewenst!

Ewoud Jansen
26
February
2021
Tja ‘Danny’ (geen idee met wie ik hier te maken heb), die cancel culture is toch wel een gevolg van de inclusie beweging en laat maar zien hoe het kan ontsporen. En zolang ik geen onvoorwaardelijke afwijzing van dit soort aberraties hoor vanuit de woke hoek blijf ik het zeggen: Woke is waanzin. Ondertussen ga ik in mijn dagelijkse werk gewoon door met waar het echt om gaat: alle studenten ongeacht afkomst en achtergrond zo goed mogelijk onderwijs geven en zo bijdragen aan betere kansen voor iedereen. Of dit voldoet aan termen als ‘actief nastreven’ vind ik verder niet heel relevant.
Danny
26
February
2021
Cancel culture komt in alle gelederen (woke of niet) voor. Ik sta altijd open voor open discussie, alleen dat werkt minder makkelijk met zo’n enorme stelligheid.

Ik wens je veel plezier én succes in je dagelijkse werk, al hoop ik dat je in je rol als docent je wel iets verbindender opstelt.
Saskia Blom
27
February
2021
Beste Ewoud Jansen,
Ik ben blij dat je probeert om alle studenten ongeacht afkomst en achtergrond zo goed mogelijk onderwijs te geven en zo bij te dragen aan betere kansen voor iedereen.
Ben je, daarnaast, ook nieuwsgierig naar patronen in onze samenleving die samenhangen met huidskleur en afkomst (en gender en klasse en seksuele voorkeur etc.)?
Danny
26
February
2021
(het posten ging even mis, dus nog een poging)

Tja, gelukkig zijn we divers genoeg bij Fontys dat jouw mening ook gehoord mag worden. ;)

Diversiteit en inclusiviteit is méér dan alleen open staan voor andere culturen. Als je het niet áctief nastreeft, gaat dit niet vanzelf tot stand komen. Zoals Rens v/d Vorst deze week in andere woorden aangaf in zijn column (valt ook veel over te discussiëren): "If you do what you did, you get what you got!"

Ik ben blij dat Fontys het belangrijk vindt, want ook wij hebben nog een flinke weg te gaan. Ik zie om me heen (zowel in onderwijs als in onze maatschappij) dat vaak niet gezien wordt hoe impactvol en verreikend een gebrek aan inclusiviteit is, dus ik juich elke ontwikkeling richting meer bewustwording erg toe.

"Woke is waanzin" klinkt nogal generaliserend, net als "docenten hebben koppige meningen". ;) En de 'woke cultuur' is zelf ook behoorlijk breed en divers (ja, ja), dus die paar voorbeelden geven niet een volledig beeld van een cultuurbeweging. Ik zie ze ook meer in relatie tot de 'cancel culture' die vaak in relatie met wokeness wordt gebracht, maar dat is toch echt iets anders.

Fijn woke-end toegewenst!

Danny
26
February
2021
Tja, gelukkig zijn we divers genoeg bij Fontys dat jouw mening ook gehoord mag worden
Linda van den Bergh
26
February
2021
“Ik behandelde een keer een casus in een toets over een homoseksueel stel dat in relatietherapie was. In een feedbackformulier had een student echt de moeite genomen om mij te laten weten dat ze het zo geweldig vond dat die casus erin zat”.

Een citaat uit het eerder uitgevoerde onderzoek naar inclusief en diversiteitssensitief opleiden. Het laat zien dat zowel medewerkers als studenten het belangrijk vinden, maar dat het nog altijd niet vanzelfsprekend is. Het is niet voor niets onderdeel van onze strategische koers. Doel van het onderzoek dat je noemt is het inventariseren van wat er leeft binnen Fontys en wat er nodig is in beleid en professionalisering om iedere student en medewerker talentgericht te kunnen ondersteunen. De bedoeling is om hierover in dialoog te gaan, zodat we in kaart kunnen brengen wat er nodig is. Dus bedankt Ewoud, voor je reactie die dialoog oproept. We nodigen je graag uit om echt in gesprek te gaan tijdens het focusgroepgesprek dat volgt op de enquête. Of in een klankbordgroep van het grotere project Inclusie & Bildung waar dit onderzoek deel van uitmaakt.

Namens de onderzoekers Monitor Inclusief en Diversiteitssensitief Opleiden.
Henk Verhoeven
26
February
2021
Met het verhaal over de TU/e gaf ik een voorbeeld waar het beleid uit de bocht vliegt. Linda, hier geef je een mooi voorbeeld hoe we op een goede manier in onze lessen rekening kunnen houden met diversiteit.
Ewoud Jansen
26
February
2021
Dank voor de uitnodiging. Ik had mijn e-mail adres aan het eind van de enquête opgegeven zodat ik benaderd kan worden voor verdere dialoog maar hierbij nogmaals toezegging dat ik dat graag doe.
Anthony Murphy
26
February
2021
Interesting read. From a more traditional left-wing point of you - 'wokism' and the 'diversity' drive has a notable attribute that should make people cautious about this 'movement'. The vast majority of instances of racism, prejudice etc that are coming to the fore concern semantic 'crimes' - i.e. using a wrong pronoun, description or name for particular groups or individuals. This 'boutique' activism very carefully avoids issues of wealth inequalities or class conflict....making it a very safe and comfortable corporate or governmental cause.
Ewoud Jansen
26
February
2021
True, ‘the left’ has lost its way and traditional agenda and this is reflected in an abysmal electoral position and representation in parliament. Left wing parties also tend to overlook the fact that many within the minority groups they think to somehow automatically represent, are socially and culturally very conservative and share very few of their liberal values.
Saskia Blom
28
February
2021
The processes behind the skewed balances of power that humans have passed on from generation to generation, are complex and layered. I myself did not want to join any meetings for female phd-students in Delft, because I pictured them as 'girls who would be varnishing nails and talking about silly things like tea and clothes'.

Only when I switched from Philips Research to education, when I started to train teachers at FLOT, when, for the first time, I stepped into an environment where people would start out taking me seriously, where I didn't have to prove myself by quickly displaying some deep insights into physics, only then did I notice how I had tried to make myself fit in, how I had hidden parts of myself in order to be included.
It was only after changing to this non-engineering working environment, that I started wearing dresses again, that I felt more free, that all kinds of creative ideas sprang up in me, also during my free time...

The fact that many within the minority groups are socially and culturally very conservative, is oftentimes related to internalised oppression, and mechanisms like colourism (see, for example: https://www.theguardian.com/lifeandstyle/2019/apr/09/colorism-racism-why-black-people-discriminate-among-ourselves). Individuals will simply try and find ways to be able to see themselves as one of the future winners...

Conveniently stating that the 'diversity drive' targets the wrong 'crimes', may be a pretext for many persons to avoid starting to investigate their prejudices, in order to remain safe and comfortable.
Peter Keltjens
26
February
2021
Dankjewel Ewoud. Beter had het niet verwoord kunnen worden naar mijn idee. Zonder ook maar iets af te doen aan wat je schrijft een aanvulling. Met name het belang van: "In deze ‘Identity Politics’ worden mensen niet meer als individu gezien, maar als representant van een bepaalde groep." Het gaat om persoonlijke communicatie en niet het communiceren van denkbeelden aan meerderen. En dan communicatie in de vorm van luisteren naar elkaar en niet denkbeelden schreeuwen. Praat met elkaar!
Saskia Blom
26
February
2021
Ja, inderdaad, praten met de mensen om wie het gaat, in plaats van over hen.

Ik betrap me er regelmatig zelf op dat ik toch weer _over_ in plaats van _met_ slechthorende studenten of studenten uit andere gemarginaliseerde groepen ben gaan praten, om na te gaan welke aanpassingen aan het onderwijs aan hen wenselijk zouden zijn.

Ken je deze column van collega Isabelle Diepstraten?
https://isabellediepstraten.nl/2020/10/14/iedereen-heeft-toch-zijn-eigen-talent/

Ik herken heel duidelijk het gevoel van als eenling ‘door de mand te zullen vallen, het eigenlijk helemaal niet te kunnen’. Hierbij denken mensen uit gemarginaliseerde groepen meestal juist dat het puur aan zichzelf lag, omdat ze niets weten over de de patronen in onze samenleving.

Zolang die aannames onbewust blijven, dragen we als docenten – ook weer onbewust en onbedoeld – bij aan het versterken van ongelijke onderwijskansen.
Danny Jonker
26
February
2021
Goede column Ewoud en eindelijk wat tegengeluid tegen de woke-revolutie. Toch zien we de wokeness al in onze instituten sluipen. Het voorbeeld bij de TU/e werd hier al aangehaald en ook bij het Ministerie van Buitenlandse Zaken worden al trainingen ‘Unconscious Bias’ gegeven. Een deel van de kamer vindt dat de hele Belastingdienst ook maar op diversiteitstraining gestuurd moet worden.

Voordeel voor de trainingsbureaus is dat die bias echt niet na één sessie al weg is en dat het belangrijk is om regelmatig te herhalen. Een geniaal verdienmodel.

Diversiteit is prima, maar dan wel op basis van kwaliteit en niet op basis van quota, ras of geslacht. We zouden ook eens mogen kijken naar diversity of thought, want een docent die openlijk durft uit te komen dat hij PVV stemt of voor het uittreden uit de EU is, ben ik nog niet tegen gekomen.
Lucienne
10
March
2021
'op basis van kwaliteit': wie bepaalt die kwaliteit en heeft iedereen dezelfde kansen om tot dat niveau van kwaliteit te komen? Eeuwenlang werden vrouwen geacht niet slim en ontwikkeld genoeg te zijn om te 'mogen' stemmen. Dit oordeel werd natuurlijk wel geveld door de mannen die wel mochten stemmen en was verder niet ergens op gebaseerd, behalve dat ze het lastig en vervelend vonden om niet meer te kunnen beslissen over de helft van de bevolking zonder tegengas. Ze hadden ws ook moeite om zich te verplaatsen in 'anderen' en dingeen van verschillende kanten te bekijken?
Henk Verhoeven
26
February
2021

Ik besef dat ik misschien al wat ver op de feiten vooruit loop. Niemand is tegen gelijkberechtiging van mannen vrouwen, homo’s en hetero’s of van mensen met verschillende culturele of etnische achtergronden. Ook kan geen bezwaar gemaakt worden van het bewust worden en aanpakken van vooroordelen. Het wordt pas spannend wanneer het streven naar diversiteit en inclusie omgezet wordt in concreet beleid. Dan kunnen grenzen overschreven worden. En voor concrete voorbeelden hoeven we niet eens zo ver om ons heen te zoeken. De Technische Universiteit in Eindhoven heeft geprobeerd een verregaand quota beleid voor vrouwen door te voeren. Dan wordt de nachtmerrie die Ewoud Jansen schildert realiteit. De argumenten tegen dit beleid heb ik eerder gepubliceerd in een opiniestuk voor Joop.nl van Bnnvara. Zie:
https://joop.bnnvara.nl/opinies/vrouwen-voortrekken-werkt-dus-niet


Saskia Blom
25
February
2021
...tsja, ik heb al heel veel ervaren hoeveel weerstand het oproept als je problemen rond racisme, seksisme, validisme etc. benoemt.
Dan ben je zelf "een racist", dan ben je "_juist_ aan het discrimineren en generaliseren"...

Helaas gaan de scheve machtsverhoudingen niet vanzelf weg als we net doen of er geen onbewuste voorkeuren bestaan rond huidskleur, seksualiteit, geloof, sekse en andere aspecten van mensen waarover in onze samenleving een negatief stereotype bestaat.

We ontkomen er niet aan om labels te plakken, om de bestaande patronen in onze samenleving te kunnen benoemen. We zijn helaas nog lang niet zo ver dat we allemaal dezelfde kansen krijgen.

Je hebt zeker een punt dat we moeten voorkomen dat mensen zich gereduceerd voelen tot één homogene groep met dezelfde problemen en ervaringen en dat we mensen uit gemarginaliseerde groepen als ‘slachtoffer’ of ‘kwetsbaar’ gaan zien.

Wat ik wel wonderlijk vind, is dat je zoveel energie stopt in het vinden van Amerikaanse excessen, maar helemaal geen interesse of openheid kunt opbrengen voor het constructieve werk van de diversiteitsfunctionarissen...
Ewoud Jansen
26
February
2021
Ik ga in op Amerikaanse excessen omdat de ‘woke cultuur’ daar al wat langer bestaat en het verre van denkbeeldig is dat uitwassen ook hier usance worden. Daar waarschuw ik voor. Verder wil ik niets liever dat iedereen in dit land zich kan ontwikkelen en in goede banen en op invloedrijke posities terecht kan komen. En er is geen ‘zero sum’ situatie die je impliciet lijkt te veronderstellen met een term als ‘inschikken’. Hoe meer mensen het beter hebben en doen, des te beter voor de maatschappij en iedereen.
Henk Verhoeven
25
February
2021
Het aan Woke gerelateerde identiteitsdenken, versterkt precies wat het beoogt te bestrijden. De essentie van racisme en seksisme is dat je niet als individu maar al lid van een groep wordt gezien. Dat is nu waar we juist vanaf willen maar wat door woke-denkers onbedoeld versterkt wordt. Ik zal niet verbaasd opkijken als we over een aantal jaren moeten constateren dat de woke-ideologie de verschillen tussen groepen en wederzijdse vooroordelen juist versterkt heeft. Ik hoop dat Fontys zich hiervan rekenschap geeft alvorens allerlei ideologische stromingen tot beleid te verheffen.
Ewoud, bedankt voor je heldere column.
Saskia Blom
26
February
2021
Toen vrouwen destijds om kiesrecht vroegen, werd dat gezien als een polariserend, gevaarlijk idee (door, overigens, zowel mannen als vrouwen).
Inderdaad, door het benoemen van patronen die we van generatie op generatie doorgeven, valt nu duidelijker op hoe verschillend men individuen behandeld, puur en alleen omdat iemand tot een bepaalde groep gerekend wordt. Daar willen we graag van af.

Mensen uit de dominante groep reageren niet erg soepel op het voortaan moeten inschikken en delen van hun macht.

Meepraten over de manier waarop we in Nederland onze tradities vieren, is een voorbeeld van het delen van de macht. Op het verzoek om aanpassing van zwartepiet reageerde velen met: “Het is helemaal geen racistisch stereotype, jullie zijn zèlf racistisch. Het is juist racistisch dat die leuke kindervriend niet meer mee mag doen omdat hij zwart is”...

Onze collega’s moeten kennelijk één voor één door een vergelijkbare ontkenningsfase heen. Hierbij blijken vaak heftige gevoelens te spelen.

Het is dan ook veel moeilijker om waar te nemen dat je meestal meewind hebt gehad. Veel lastiger dan het opmerken van de keren dat je tegenwind hebt:
https://decorrespondent.nl/11451/wat-ik-leerde-over-racisme-door-te-luisteren-naar-mensen-die-het-ervaren/1479155866287-7800fec1
Hans Beckers
25
February
2021
Dank voor je colomn Ewoud. Hetzelfde onderwerp houdt me ook vaak bezig en ik deel grotendeels je zienswijze op de contraproductiviteit van het woke-dogma.