Student is opnieuw meer kwijt: wat wordt duurder?

Huur, boodschappen, zorgverzekering, collegegeld. Studenten hebben dit studiejaar opnieuw met hogere kosten te maken. Ook sporten wordt op sommige plekken duurder en de energierekening staat onder druk. Maar geldt dit voor iedere student? En hoe groot zijn de prijsstijgingen eigenlijk?

Een van de gestegen kostenposten is het collegegeld. Het wettelijke collegegeld voor een voltijd- en duale opleiding aan een hogeschool of universiteit bedraagt dit studiejaar 2.694 euro. Vorig studiejaar was dat 2.601 euro. Studenten betalen 93 euro meer, een stijging van ongeveer 3,6 procent. Het collegegeld van deeltijdstudenten is met 86 euro verhoogd naar 2.481 euro.

Studenten die niet onder het wettelijke collegegeld vallen, betalen instellingscollegegeld. Dat geldt bijvoorbeeld voor studenten die al een hbo-diploma hebben gehaald of die niet voldoen aan de nationaliteitsvereisten. Zij betalen aanzienlijk meer collegegeld. De onderwijsinstelling bepaalt dat tarief zelf.

Bij Fontys komt dit neer op 10.210 euro voor een voltijdopleiding en 7.620 euro voor een deeltijd- en duale opleiding. Een stijging van 600 euro (voltijd) en 400 euro (deeltijd/duaal) ten opzichte van vorig jaar. Voor sommige opleidingen wijken deze tarieven af.

Huurverhoging
Voor studenten met een kamer geldt sinds 1 juli een maximale huurverhoging van 4,1 procent. Dat maximum geldt voor onzelfstandige woningen, zoals studentenkamers, en is niet afhankelijk van het inkomen van de huurder. Ook voor sociale huurwoningen geldt sinds 1 juli een maximum van 4,1 procent bij huren vanaf 350 euro. Bij een huur onder de 350 euro geldt een maximumverhoging van 25 euro.

Gemiddeld stegen volgens cijfers van het Centraal bureau voor de Statistiek (CBS) de huren in 2026 met 4,4 procent voor nieuwe huurders en 3,8 procent voor zittende huurders. Wel hebben meer mensen sinds dit jaar recht op huurtoeslag. Er is geen maximale huurgrens om voor de toeslag in aanmerking te komen en de leeftijdsgrens voor de lagere huurgrens is verlaagd van 23 naar 21 jaar.

Sporten
Ook sporten is op sommige plaatsen duurder geworden. De kosten zijn afhankelijk van de stad en de sportvoorziening. Een sportschoolabonnement in Nederland kost gemiddeld 700 euro per jaar, veel duurder dan bij een studentensportvoorziening. Zo kunnen studenten in Venlo sinds jaar en dag voor 215,40 euro per jaar onbeperkt sporten bij de aangesloten sportaanbieders.

Een jaarabonnement bij het Sports Center van Tilburg University is even duur als in Venlo. Vorig jaar betaalden studenten echter nog 210 euro per jaar. Een geringe prijsstijging dat wel, die volgens de het sportcentrum noodzakelijk is omdat de kosten toenemen. Wel worden dit studiejaar een viertal nieuwe lessen aangeboden.

Studenten sporten bij het Eindhovense Studentensportcentrum het goedkoopst. Hoewel ze 25 euro meer betalen dan vorig studiejaar, hebben ze al een sportkaart op zak voor slechts 155 euro. Volgens het sportcentrum zijn overheidsbeleid en toenemende kosten de redenen voor de verhoging, zo meldt Cursor. [tekst gaat verder onder de foto]

Energiekosten
Voor studenten die zelf hun energierekening betalen en een nieuw vast energiecontract nodig hebben, zijn de vooruitzichten minder gunstig. De prijzen voor gas en stroom lopen flink op. Ook de kosten voor onderhoud en beheer van het stroomnet gaan komend jaar omhoog.

Een gemiddeld huishouden betaalt dan 89 euro meer voor de levering van elektriciteit en 52 euro meer voor gas, een stijging van bijna 20 procent vergeleken met dit jaar. Hoeveel meer studenten kwijt zijn aan energiekosten hangt onder meer af van het energiecontract, het verbruik en de woning.

Het kabinet werkt aan een noodfonds waar mensen met een laag inkomen en een hoge energierekening steun kunnen aanvragen.

Boodschappen
Rabobank sluit in haar prognoses niet uit dat de boodschappen volgend jaar nog duurder worden dan verwacht. Dat komt doordat de hogere energie- en transportkosten met vertraging doorwerken in de prijzen van voedingsmiddelen.

Hoeveel meer geld studenten daadwerkelijk kwijt zijn, hangt af van wat en waar zij hun boodschappen doen. Volgens de bank zijn boodschappen in Nederland inmiddels ongeveer 33 procent duurder dan begin 2021.

Zorgpremie
Dan is er nog de zorgverzekering. Uit de gelekte Prinsjesdagstukken die de NOS heeft ingezien blijkt dat de maandelijkse zorgpremie met ongeveer 10 euro omhooggaat naar 197 euro. Het is aan de zorgverzekeraars of ze dit ook echt doen. Het jaarlijkse eigen risico in de zorg gaat wel zeker omhoog, van 385 naar 400 euro.

Voor studenten kan de stijging, afhankelijk van hun inkomen, deels worden opgevangen door de zorgtoeslag. Welk bedrag zij volgend jaar daadwerkelijk gaan betalen, wordt pas duidelijk wanneer later dit jaar de nieuwe premies en toeslagen bekend worden gemaakt.

Fors duurder?
Wie de verschillende kostenposten bij elkaar optelt, kan concluderen dat het studentenleven fors duurder wordt. Toch is het te makkelijk om te zeggen dat alles dit studiejaar duurder wordt. Sommige van de genoemde verhogingen zijn maxima en gelden niet voor iedere student. Andere bedragen, zoals de zorgpremie voor 2027 en de verwachte voedselinflatie, zijn nog niet definitief.

Duidelijk is dat op meerdere fronten het studentenbudget onder druk staat. Het collegegeld is al verhoogd, huren mogen omhoog en sommige studentensportabonnementen zijn duurder geworden. Wat een beetje verlichting kan brengen, is het plan van het kabinet om de basisbeurs voor uitwonende studenten te verhogen. Of dit doorgaat, moet nog blijken.