COLUMN, Rens van der Vorst,
16
mei
2025
|
09:01
Europe/Amsterdam

Toekomstdromen

Stel, u moet kiezen. Twintig jaar terug in de tijd of twintig jaar vooruit in de tijd.

Er zijn wel regels. Je blijft even oud. Iedereen die je kent gaat ook mee terug of vooruit in de tijd en je hebt niet de kennis van nu. Je kunt dus niet snel duizenden Bitcoins kopen of de manager worden van Duncan Laurence.

Wanneer ik de vraag aan mijn studenten stel, gaat altijd 90% terug in de tijd. Een tijd die ze niet eens bewust meegemaakt hebben. Ik laat dan TedTalks zien van Sam Altman (die van OpenAI), Ray Kurzweil (die van Soul in the Cloud – gewoon doodgaan daar doet Ray niet aan) en Elon Musk (die ken je ook wel). Visionaire mannen, die beweren dat alle problemen van de wereld opgelost zullen worden door ongelooflijke slimme computers.

Het maakt geen enkele indruk.

Een toekomst waarin technologie ervoor zorgt dat mensen langer leven, ziektes verdwijnen, klimaatproblemen worden opgelost, vrede door AI onderhandeld en ga zo maar door. Studenten geloven er niet in.

Ze willen terug in de tijd. En ik eigenlijk ook.

Het is tragisch en laat opnieuw zien dat technologische innovatie iets heel anders is dan vooruitgang. Een goede les voor iedereen die AI zo graag wil omarmen omdat AI er nu eenmaal is. De enorme technologische ontwikkeling van de afgelopen twintig jaar leidt op geen enkele manier tot zin of vertrouwen in de toekomst.

Hoe is dat met u? En met uw studenten? Probeer het eens, ik ben benieuwd.

Rens van der Vorst is technofilosoof, werkt bij Fontys hogescholen ICT en Engineering en is auteur van onder meer Digitale Gremlins en Pretty Wild Woman. Lees hier de eerdere columns die hij voor Bron schreef.  

Reageren kan hieronder. Eenmaal gepubliceerde reacties worden niet verwijderd

Reacties 1 - 5 (5)
Bedankt voor uw bericht.
Leon van Bokhorst
19
May
2025
> De enorme technologische ontwikkeling van de afgelopen twintig jaar leidt op geen enkele manier tot zin of vertrouwen in de toekomst.

Menselijk handelen. We zijn verwarde en beschadigde diertjes die geloven in zin en vertrouwen.
Hans
16
May
2025
Vroeger werd alles beter.
Linda Hofman
16
May
2025
Wat een mooie vragen @rens. Ik heb ongeveer hetzelfde gevraagd afgelopen decennia dat ik les gaf. Waar de antwoorden aan het begin van mijn docent carrière best positief waren werd het steeds wat negatiever. Ik heb daar onderzoek naar gedaan en ontdekt dat het gaat om het gevoel van een bijdrage kunnen leveren en het gevoel van eigenaarschap. Zingeving en bij de samenleving horen dus eigenlijk. En zodra dat bij mensen meer aanwezig is, hoe positiever of eigenlijk is positiever is niet het woord, het is het idee dat ze zelf positiever in het leven staan hoewel de toekomst dan niet positiever hoeft te zijn is. En dat kun je bereiken door eigen invloed en dat wat je echt belangrijk vindt, helderder te krijgen. En ook door dat negatieve beeld dat bestaat er ook te laten zijn en er met elkaar over te praten. Ofwel de grondbeginselen van Actieve Hoop. Super interessant dat studenten dus blijkbaar geen vertrouwen hebben in al die opkomende Technologien.
Ferit Tuglaci
16
May
2025
Bestaat er ook een appje dat je zin geeft in het leven?
Of een AI-prompt die vertrouwen geeft in de toekomst?

Als leraar levensbeschouwing zou ik graag willen pleiten voor ZIN en VERTROUWEN als de belangrijkste doelen van het onderwijs. Maar ik vermoed dat ik dan rare blikken krijg en weinig steun. Ik heb het nog niet geprobeerd, dus eigenlijk mag ik niet oordelen.

Taal en rekenen staan nu hoog op de agenda. Erg belangrijk voor handel en economie. Maar wat heb je eraan als zin en vertrouwen in jezelf en de toekomst ontbreken? Het fundament ontbreekt dan. En wat betekenen taal, rekenen en economie dan nog voor de toekomst?

Als ik dit tegen mijn studenten (docenten-in-opleiding) zeg, reageren ze: "Maar de inspectie controleert op taal en rekenen, niet op zin en vertrouwen."
Tja, wat heb ik dan nog te zeggen? Best lastig, leraar levensbeschouwing zijn. Heb er soms minder zin en vertrouwen in. :)
Berrie
16
May
2025
De kracht van nostalgie en al 'weten' waar je aan toe bent, als je daarvoor kiest (maar niet meer weet als je dan weer 'terug' bent :) ). Deze keuze doet me denken aan 'Eternal Sunshine of the Spotless Mind'. Geweldige film. Interessante keuze om over in gesprek te gaan, ga ik misschien ook gebruiken in lessen over ai. Thanks.