Poten in de modder?
Na afloop van een conferentie was ik in gesprek met een collega. Hij constateerde dat onderwijsvernieuwers van niks weten en dat wij als docenten met onze poten in de modder staan. Mijn blik werd wazig en zocht het zaaltje af op zoek naar een schaal verlossende bitterballen.
Later, in de auto, dacht ik na over de woorden van mijn collega. Hoezo poten in de modder? Natuurlijk, ik ken de uitdrukking. Poten in de modder of in de klei. En ik wist ook wat hij bedoelde: actief zijn op de werkvloer. Maar hoezo die modder?
Werken met studenten is namelijk hartstikke leuk. Het is het tegenovergestelde van met je poten in de modder staan, dat is namelijk niet leuk. Tenzij je een boer, archeoloog of grafdelver bent. Maar dat zijn wij niet, dus leek het me ongepast om studenten met modder te vergelijken.
Ik dacht na over een betere uitdrukking. De meeste alternatieven waren saai (met beide benen in de praktijk staan) of pasten net niet. Vuile handen? Nee. Met je kontje in de boter? Nee, dat wordt altijd gevolgd door ‘gevallen’. In Oudenbosch zeiden wij vroeger: met je pik in de boter. Maar die uitdrukking heeft het internet niet eens gehaald, en is ook niet echt toepasselijk om je werkrelatie met studenten te omschrijven.
Het mag duidelijk zijn, we moeten stoppen met ons werk te omschrijven met iets met poten en modder. Maar dat is makkelijker als er een goed alternatief is. Heeft u een idee?
De comments staan open!
Rens van der Vorst is technofilosoof, werkt bij Fontys hogescholen ICT en Engineering en is auteur van diverse boeken, waaronder Digitale Gremlins. Lees hier de eerdere columns die hij voor Bron schreef.
De vermeende kloof tussen docenten en onderwijsvernieuwers is een onduidelijk ding. Onderwijsvernieuwers zijn vaak docenten.
Het kernprobleem is de ouderwetse managementmodel waarbij het onderscheid tussen plannenmakers en uitvoerders centraal staat. Als je je voegt bij de plannenmakers, dan levert je dat status, vrijheid en een loonschaal op. Maar het allermooiste wat je krijgt is de kans om je op een specifiek onderwerp te richten, in plaats van de hele week heen en weer geflipperd te worden tussen alle docenttaken / rollen / chaos.
Iedere docent weet dat je het onderwijs niet overleeft als je alle instructies en ideeën die je constant op je krijgt afgevuurd allemaal 100% serieus gaan nemen. Dát is wat er 'modderig' is aan het docent vak. Je kan daar chill mee omgaan, maar je kan niet én chill zijn, én superresponsief naar alle verbeterideeën tegelijkertijd. Die afwerende houding is betekent niet dat docenten de verbeterideeën an sich afwijzen of dat ze dom zijn.
Als het onderwijs altijd vastloopt in conservatisme, omdat docenten het per definitie beter zouden weten, dan komen we ook niet verder. De oplossingen die we zoeken hebben volgens mij te maken met de zoektocht naar nieuwe arrangementen die docenten en studenten helpen met focus. Ik houd het er altijd maar op dat uiteindelijk iedereen voor iedere vernieuwing open staat, maar dat je wel dingen moet doen die kop en staart hebben, en waar een duidelijk economische gedachte onder zit rond hoeveel tijd het nou echt gaat kosten en wat dat nou echt gaat opbrengen.