Eindhoven,
21
juni
2022
|
11:17
Europe/Amsterdam

Gaat de rente op jouw studieschuld omhoog?

Studenten lenen tegen nul procent rente, maar dat gaat veranderen nu de rente op de kapitaalmarkt stijgt. Hoe zit het ook weer: wanneer past DUO de rente aan en hoe hard kan het gaan? Alle vragen, antwoorden én voorbeelden op een rij.

Let op, geld lenen kost geld! Maar voor studenten met een studieschuld ging die waarschuwing niet op. De laatste jaren was de rente nul procent. Leende je tienduizend euro, dan moest je tienduizend euro terugbetalen, en geen cent meer.

Sommigen zijn het vergeten, maar normaal gesproken moet je betalen voor een schuld. Dan leen je bijvoorbeeld tienduizend euro en betaal je door de jaren heen elf-, twaalf- of dertienduizend euro terug. Omgekeerd kun je bij de bank rente op je spaargeld krijgen.

De rente op studieschulden is sinds 2017 nul euro. Kunnen ze dat niet zo houden?
De politiek heeft de rente gekoppeld aan de rente die Nederland betaalt op staatsleningen. Hoe meer Nederland moet betalen voor een lening, hoe meer ook de student aan rente kwijt is. 

Maar die rente is altijd laag, toch?
Niet altijd. Dertig jaar geleden was de rente op studieleningen 9,49 procent en in 2008 was het tarief 3,58 procent. Maar lenen bij DUO is goedkoper dan lenen bij een bank.

Wanneer past DUO mijn rente aan?
Voor oud-studenten staat de rente vijf jaar vast. Dus als DUO vorig jaar jouw rente bepaalde op nul procent, dan blijft dat voor die termijn nul procent.

Hoe bepaalt DUO het tarief?
Dat is gekoppeld aan de vijfjarige staatsleningen. De vraag is steeds: wat heeft de staat afgelopen jaar gemiddeld aan rente betaald op deze leningen? Deze rente kwam in februari voor het eerst even boven de nul en is de afgelopen drie maanden gestegen naar 1,3 procent. 

Wanneer gebeurt dat?
Oké, let op. DUO rekent altijd van oktober tot oktober. Stel, de rente stijgt dat jaar in een kaarsrechte lijn van nul naar zes procent, dan is de rente gemiddeld drie procent. Afgelopen oktober stond de rente overigens een half procent onder nul.

Een paar jaar geleden protesteerden studenten tegen hogere rente op studieleningen. Hoe zat dat ook alweer?
Vroeger moesten studenten binnen vijftien jaar hun schuld aflossen, met de komst van het leenstelsel werd die periode verlengd naar 35 jaar. Met aanloop en jokerjaren erbij kun je zomaar 42 jaar bezig zijn met terugbetalen.  Het vorige kabinet wilde het tarief van de rente op tienjarige staatsleningen gaan hanteren. Gemiddeld zouden studenten zo vijfduizend euro extra rente betalen en zo kon de overheid 226 miljoen euro besparen.

Een van de vele studentendemonstraties tegen het leenstelselMaar dat ging niet door? 
Nee. Het leenstelsel was toch al niet populair. Ook in de politiek was er veel weerstand tegen deze verandering. Het plan is uiteindelijk in de Eerste Kamer gestrand.

Kunnen de senatoren de huidige rentestijging ook even tegenhouden?
Zo werkt dat niet, want deze stijging komt niet door een nieuwe wet. Dan valt er voor de Eerste Kamer niets tegen te houden. 

En wil het kabinet er dan niets aan doen?
Vermoedelijk niet. In september 2023 komt de basisbeurs terug en het lijkt erop dat het kabinet zichzelf al gul genoeg vindt voor studenten. [HOP, Jan Ligthart]

Boilerplate

Hoe het werkt met die rente op studieschulden is voor iedereen anders en hangt vooral af van het moment waarop je een lening bent aangegaan. Drie voorbeelden:

Simon begon in 2019 aan zijn studie. Hij leende €25.000. Hij heeft wat studieachterstand en verwacht pas in 2025 zijn studie af te ronden. Hij wil niet meer bijlenen.
Simon hoeft tot nu toe geen rente te betalen. Zijn lening dateert van 2019 en de rente stond sindsdien op 0%. Vanaf 2023 gaat echter het eind dit jaar vast te stellen rentepercentage gelden.  Het jaar erop betaalt hij rente volgens het percentage dat dan is vastgesteld. Over de hele lening én over de rente die er in 2023 bij is gekomen.  Hetzelfde gebeurt in 2025. 

Als Simon in 2025 klaar is, begint in 2026 zijn aanloopfase voor het terugbetalen van de studieschuld. Vanaf dat moment staat het dan geldende rentepercentage voor vijf jaar vast (2026 t/m 2030). Voor de volgende rentevaste periode van vijf jaren gaat het percentage van 2031 gelden.

Ana begon vorig jaar aan haar studie en leende in augustus 2021 meteen 10.000 euro. Misschien dat ze volgend jaar nog €4000 bijleent. Maar liever niet, nu ze inmiddels een goedbetaald bijbaantje heeft. Ze denkt in 2025 haar studie af te ronden. 
Ana hoeft nog geen rente te betalen. Maar net als bij Simon verandert dat eind dit jaar. Mocht ze volgend jaar bijlenen, dan gaat ze ook over dat bedrag de rente betalen die voor het einde van dit jaar bekendgemaakt wordt. 

Als zij in 2025 al klaar is met haar studie, begint ook voor haar de zogenaamde aanloopfase voor het terugbetalen van de studieschuld. 

Meinte wil een tussenjaar nemen omdat vanaf studiejaar ‘23/’24 de basisbeurs ingaat.  Hij wil dan elk studiejaar opnieuw een lening van €5.000 afsluiten.
Meinte gaat naar alle waarschijnlijkheid wel rente betalen. Die rente kan voor elke lening anders zijn, omdat de rente jaarlijks opnieuw wordt vastgesteld voor de duur van één jaar.

Stel dat de rente eind dit jaar op 2 procent wordt bepaald en elk jaar één procent hoger wordt. Dan betaalt hij over de eerste lening van €5000 dat jaar €100 rente. In het jaar erop betaalt hij 3 procent over €10.000 én over de €100 rente van het jaar ervoor, in het derde jaar 4 procent over €15.403 en in het vierde 5 procent over €21.019. In totaal is zijn schuld inclusief rente na vier jaar €22.070 . 

Let op! De meeste rente betaal je waarschijnlijk na afloop van je studie.
Als Simon, Ana en Meinte hun studie hebben volbracht, dienen zij hun lening immers terug te betalen. Daar mogen zij 35 jaar over doen of zoveel korter als zij zelf wensen. Gedurende die jaren wordt het rentepercentage steeds opnieuw voor een periode van vijf jaar vastgezet. Belangrijk hierbij: het gaat om samengestelde interest. Er loopt dus elke keer ook rente over het bedrag inclusief rente.

Dit zijn de rentepercentages die gelden voor oud-studenten die al 25 jaar een studieschuld aan het terugbetalen zijn:

Rentevaste periodeRentepercentage
januari 2018 t/m december 2022  0,00 %
januari 2013 t/m december 2017  0,60 %
januari 2008 t/m december 2012  4,17 %
januari 2003 t/m december 2007  3,73 %
maart 2001 t/m december 2002  4,94 %
januari 1998 t/m februari 2001  6,09 %
Reacties (0)
Het bericht is verzonden, deze zal worden geplaatst na goedkeuring.