De dag waarvan docenten stiekem hopen dat hij uitvalt

The Wall Street Journal beschreef eerder het verhaal van techbedrijf Plex, dat ooit 120 medewerkers meenam naar Honduras voor een “Survivor”-achtige teambuildingweek van een half miljoen dollar. Wat een spectaculaire week vol verbinding, avontuur en teamwork moest worden, veranderde al snel in complete chaos.

De CEO liep vrijwel direct een E. coli-infectie op door een salade en bracht een groot deel van de week door aan een infuus in zijn hotelkamer. Ondertussen moesten medewerkers bij 40 graden militaire oefeningen doen onder leiding van een oud-Navy SEAL, insecten eten tijdens bizarre opdrachten en omgaan met zandvlooien, uitdroging en overvolle kleine vliegtuigen. Een medewerker kreeg een stekelvarken door het plafond van haar douchecabine heen. Een ander belandde tijdens een oefening midden in een mierennest en kreeg vervolgens een injectie in haar bil, omdat er geen antihistaminepillen beschikbaar waren. Op de terugweg strandde een grote groep medewerkers op een eiland, omdat de landingsbaan geen verlichting had.

Toch kijken veel van deze medewerkers er jaren later met verbazing én plezier op terug. Niet omdat alles zo strak georganiseerd was, maar omdat het zo absurd uit de hand liep dat het een verhaal werd dat iedereen blijft onthouden.

In het onderwijs gaat het gelukkig meestal iets minder extreem. Toch slaan studiedagen en teambuildingsdagen ook daar regelmatig de plank mis. Schapendrijven, boogschieten, escaperooms, vlotten bouwen of een middag kleien, zijn op zichzelf helemaal niet verkeerd. Het gaat vooral mis wanneer organisatoren vergeten naar de context te kijken. Wat speelt er in een team? Hoe zit iedereen erbij? Is er sprake van werkdruk, reorganisaties, personeelstekorten of frustratie? Een verplicht vrolijk uitje kan dan juist averechts werken.

Veel studiedagen voelen bovendien alsof ze georganiseerd worden, omdat het nu eenmaal moet. Docenten zitten urenlang in een zaal te luisteren naar externe sprekers met algemeenheden, terwijl ze ondertussen denken aan nakijkwerk, lessen voorbereiden of de stapel mails die nog wacht. Vaak zijn het dagen vol post-its, energizers en “denk eens na over je kernwaarden”, terwijl veel mensen vooral behoefte hebben aan praktische zaken: minder werkdruk, betere roosters, duidelijkere communicatie of concrete tips waar ze morgen iets aan hebben. Niemand wordt echt enthousiast van een middag waarop je met drie collega’s een marshmallow op een stapel spaghetti moet balanceren om “de kracht van samenwerking” te ontdekken.

Een geslaagde studie- of teambuildingdag hoeft niet perfect, hip of spectaculair te zijn. Mensen willen zich gezien voelen. Ze willen dat er rekening wordt gehouden met hun situatie, hun werkdruk en hun behoeften. Soms bereik je meer met een goede lunch, een eerlijk gesprek, een praktische workshop of gewoon een middag waarin mensen even geen vergadering hebben.

Je kunt nooit iedereen tevreden stellen. Er zal altijd iemand zijn die een pubquiz kinderachtig vindt, een wandeling saai, een workshop inspirerend of juist verschrikkelijk. Organisaties zouden zichzelf wel vaker de vraag mogen stellen: doen we dit omdat medewerkers hier echt iets aan hebben, of vooral omdat het leuk klinkt op papier?

Erdinç Saçan geeft les aan Fontys Hogeschool ICT en is AI-expert. Vorig jaar verscheen van hem het boek AI voor Iedereen. Lees hier zijn eerdere columns voor Bron.