Gelijke betaling voor vrouwen en mannen bij Fontys?

Het gaat niet best met de gendergelijkheid in Nederland. De emancipatie van vrouwen zou hier zelfs helemaal stilstaan, zo bleek vorige maand uit een internationaal onderzoek. Bij Fontys zit het qua werk wel okay: de hogeschool heeft meer vrouwen in dienst dan mannen. Maar: verdienen zij ook evenveel?

Op de Global Gender Gap Index, een jaarlijks onderzoek in opdracht van het World Economic Forum, is Nederland opnieuw gedaald op de wereldranglijst. In 2024 was Nederland 28ste, niet al te best maar ook niet superslecht. Dit jaar haalt ons land slechts plek 46, komend van 43 het jaar ervoor.

Een daling mede veroorzaakt doordat andere landen wèl vooruitgang boeken. Dan gaat het vooral over politieke invloed: in andere landen, vooral in Europa, is het aantal vrouwen dat gekozen wordt in een politiek orgaan sneller gegroeid en inmiddels groter dan in Nederland.

Maar een ander punt waarop de emancipatie stokt is het economische vlak. Het gaat wel een tikje beter. Maar Nederland wordt ook hier ingehaald door andere landen. Er valt nog heel wat te verbeteren als het gaat om dezelfde beloning voor hetzelfde werk voor vrouwen en mannen. En ook in leidinggevende functies lopen vrouwen nog altijd achter.

Onderwijzen en ondersteunen
Dan Fontys. De hogeschool had vorig studiejaar meer vrouwelijke dan mannelijke werknemers in dienst: 2.890 om 2.105. Driekwart van de mannelijke medewerkers behoort tot het onderwijzend personeel. Van de vrouwen is dat minder: nog geen zes op de tien, de overige zijn werkzaam bij de diensten. In aantal fte's is daarom het aandeel vrouwen ten opzichte van mannen in het medewerkersbestand relatief kleiner.

In leidinggevende functies lijkt de genderverdeling binnen de instelling redelijk in evenwicht. Verder blijkt uit het jaarverslag van het Fontysbestuur van vorig jaar wel dat er nog steeds sprake is van een klassieke verdeling:  het aantal vrouwelijke ‘parttimers’ is nog altijd aanzienlijk groter dan mannelijke.

Gelijke betaling?
Dat alles zegt uiteraard nog niets over de hamvraag: wordt iedereen hetzelfde beloond? De vraag maar eens voorgelegd aan HR&O. “Voor zover we nu kunnen zien, is genderongelijkheid binnen Fontys geen specifiek knelpunt", laat die dienst weten.

“De samenstelling van ons personeelsbestand, de verdeling over functieschalen en eventuele salarisverschillen worden al langer gemonitord. Daarbij blijkt dat verschillen in gemiddeld salaris voor een belangrijk deel samenhangen met de verdeling van mannen en vrouwen over functieschalen en niet zonder meer wijzen op ongelijke beloning voor gelijkwaardig werk.”

Ook dat zegt dus nog niet alles. Het is immers ook nog denkbaar dat vrouwen niet altijd in een hogere functieschaal terechtkomen en hun mannelijke collega's juist wel. Is denkbaar, het is dus niet gezegd dat dit ook echt zo is. En zelfs dan: het zou ook nog te maken kunnen hebben met de genoemde verschillen in functie - onderwijzend of ondersteunend - en/of hoeveel dagen iemand werkt.

De enige vingerwijzing die Bron heeft is een vergelijking die de redactie drie jaar geleden ontving van de toen nog P&O geheten dienst. Die gaf een overzicht van de ontwikkeling in schaalindeling voor mannen en vrouwen van 2007 tot 2023. (zie grafiek)

Uit dat overzicht blijkt dat in die jaren een flinke sprong vooruit is gemaakt. Waar in 2007 het aandeel vrouwen vanaf schaal 12 nog heel klein was, bleek dit vijftien jaar later vrijwel geheel gelijkgetrokken. Wat wel hetzelfde bleef is dat binnen de verhouding man/vrouw in de functieschalen 6 en 7 veruit de meesten vrouw zijn. 

Nieuwe wet
HR&O laat weten dat het monitoren van personeel en salarissen niet het enige is dat in het kader van gendergelijkheid wordt gedaan. Er is ook actieve aandacht voor diversiteit en inclusie, via onder andere het Gender Equality Plan en het IDEAS Office. En Fontys bereidt zich voor op de nieuwe wet loontransparantie.

“Die gaat naar verwachting op 1 januari 2027 in. In dat kader brengen we momenteel in kaart welke verplichtingen de wet met zich meebrengt en analyseren we eventuele beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen. Op basis daarvan volgt nog dit najaar een plan van aanpak.”