Levensgenieters

Op een zonovergoten terras aan het einde van deze zomer in Frankrijk, was er iets geks aan de hand. Ik wist alleen niet wat. Tot mijn tafelgenoot opeens zei: ‘Niemand zit op zijn telefoon!’ Dat was het dus. Het was een wonderbaarlijk en verfrissend moment.

We keken om ons heen. Er zaten mensen van allerlei leeftijden en afkomsten, allemaal verschillend, maar op dat moment ook opvallend gelijk: niemand zat op zijn telefoon. Er lag er zelfs nergens één op tafel. Mensen praatten met elkaar. Ze keken elkaar aan, lachten. Een hond liep onder de tafels door op zoek naar een gevallen Frans frietje.

We raakten in gesprek met de mensen naast ons. De ober vertelde dat hij in Engeland had gewoond en daarom best goed Engels sprak voor een Fransman. Twee oude mannen maakten een grap waar ze zelf het hardst om moesten lachen.

Het terras was in Bourgondië, de streek van het goede Bourgondische leven. En ineens begreep ik iets beter waarom. Misschien zit levensgenieten niet alleen in goede wijn en lekker eten in de zon. Misschien zit het vooral in aandacht, voor elkaar en je omgeving. In ergens zijn zonder ondertussen ergens anders te zijn.

Ik moest denken aan het onderwijs. Ook daar zijn schermen inmiddels overal. Studenten achter laptops, docenten achter laptops. We mailen, appen, Teamsen, registreren en vullen systemen met feedback en feedback op de feedback. Zelfs tijdens een gesprek ligt de telefoon vaak binnen handbereik. Alsof er ieder moment iets belangrijkers kan gebeuren dan wat er op dat moment voor onze neus zit.

Terwijl juist die aandacht misschien wel een van de belangrijkste dingen is die we studenten kunnen geven. Niet nog een opmerking in een portfolio of een validatie ergens. Maar kijken en vooral ook luisteren, oog en oor hebben voor elkaar. Een gesprek dat nergens geregistreerd hoeft te worden. Even blijven hangen na een les. Een vraag stellen en daadwerkelijk wachten op het antwoord.

Misschien zouden we in het onderwijs wat vaker een Bourgondisch terras moeten zijn. Niet omdat daar niets gebeurt. Maar omdat daar juist van alles gebeurt zodra niemand op zijn telefoon kijkt.

Tina ten Bruggencate is docent aan Fontys Hogeschool Toegepaste Psychologie en onderzoeker bij het lectoraat Ethisch werken. Lees hier haar eerdere columns voor Bron.