Houterman: 'Kabinet spant paard achter de wagen'

Bij de opening van het nieuwe studiejaar heeft Fontysvoorzitter Joep Houterman geen blad voor de mond genomen. Hij maakt zich grote zorgen over de koers  van het nieuwe kabinet. “De langstudeerdboete, de korting op budgetten voor praktijkgericht onderzoek, de rem op internationale studenten. Ik snap daar niets van. Kabinet: doe dit niet!”

De jaaropening werd dit jaar voor het eerst in een ander jasje gegoten: het Fontys for Society Event. Waarbij medewerkers, studenten, oud-medewerkers en partners uit het werkveld welkom waren om via workshops kennis te maken met alles waar binnen de hogeschool aan gewerkt wordt, zowel in onderwijs als onderzoek. Allemaal met als centrale centrale: wat doet Fontys voor de maatschappij.

Maar eerst was dus het woord aan Houterman om het studiejaar officieel af te trappen. Na filmpjes op een groot scherm over een scala aan onderzoeken bij Fontys, benadrukte de voorzitter dat de transitie van de educatieve opleidingen vooral ook genoemd moest worden. “Honderden mensen zijn daar de afgelopen paar jaar druk mee bezig geweest. Er is een groot lerarentekort en wij hebben beloofd daar als opleider ook mee aan de slag te gaan.” Dat geburt door de onderwijsopleidingen anders in te richten, inhoudelijk en organisatorisch, en door het traject voor zij-instromers “slimmer aan te pakken”. 

Ook elders wordt binnen Fontys gereorganiseerd, waaronder ook fusies van instituten. “De huige opzet en indeling dateert nog uit de jaren negentig. We kijken nu hoe we dat toekomstbestendiger kunnen organiseren. Door het bijvoorbeeld het fuseren van instituten in de educatieve sector, maar ook de technische opleidingen in Nexus en op de campus in Venlo.”

Bezuiniging
Maar zoals gezegd had Houterman ook een boodschap aan Den Haag, waar het nieuwe kabinet dan wel de nieuwe coalitie flink het mes wel zetten in de geldstroom richting hoger onderwijs. Afhankelijk van de uitwerking van het regeerakkoord, die vandaag bekend zal worden, gaat het om bijna een miljard euro. 

Vlak voor de zomer maakte Houterman deel uit van een delegatie van de Vereniging Hogescholen die op bezoek ging bij minister Eppo  Bruins. Daar werden de zorgen van de hogescholen al uitgespeld. Eerder vertelde de Fontysvoorzitter al aan Bron dat de minister de zorgen begreep, de hogescholen ook wel gelijk gaf. Maar dat het de vraag is of hij ook daadwerkelijk iets met die zorgen zal doen.

Averechts
Dan gaat het over drie zaken. De langstudeerboete die dit kabinet wil invoeren zal volgens Houterman een averechts effect hebben, zo hield hij vandaag de toehoorders op campus Rachelsmolen voor. “Dit zal mensen juist afschrikken om een nieuwe studie te beginnen. Dat is juist niet wat je wilt. We trekken hierin ook op met de studentenvakbonden. En onze oproep is: kabinet, doe dit niet.”

Het tweede punt waar Fontys absoluut niet over te spreken is, is op de korting van de subsidies  voor onderzoek. In totaal gaat het dan jaarlijks om minstens 150 miljoen euro dat hiervoor minder beschikbaar komt. “En hogescholen krijgen voor hun praktijkgericht onderzoek al niet veel. Als dat nog eens veel minder wordt, dan is dat gewoon een heel slecht idee. Vooral voor Fontys en voor het werkveld waarvoor wij opleiden: zowel hier in de Brainportregio als in Venlo.”

Internationals
Misschien wel nog beroerder is wat dat betreft het standpunt van het kabinet en de coalitie over internationale studenten. Daar zou een rem op moeten komen, zo luidt het al langer in Den Haag. “Ik snap dat gewoon niet. Toch zeker niet als het om hogescholen gaat. Wij waren het probleem niet, zijn het probleem niet en zullen dat ook niet worden. Het is het paard achter de wagen spannen”, aldus Houterman.

De aanmeldingen van internationale studenten bij hogescholen zijn, in tegenstelling tot bij universiteiten, al jaren stabiel. En juist de regio waarin Fontys opereert heeft die internationals keihard nodig. De industrie hier, ASML en andere hightechbedrijven, zit te springen om gekwalificeerd personeel. Terwijl demografische ontwikkelingen er juist voor zorgen dat er minder jongeren uit Nederland zelf gaan studeren. 

Laconiek
In dat opzicht was ook het eerste Kamerdebat van minister Bruins afgelopen woensdag niet bemoedigend. Daarin stelde hij tegen de plannen te zijn voor een nieuw Europees diploma voor het hoger onderwijs, iets waar VVD en NSC geen voorstander van zijn. 

Ook was hij niet onder de indruk van cijfers waaruit blijkt dat Nederland de EU-norm niet haalt die voorschrijft dat drie procent van het bruto binnenlands product naar R&D moet. Onderzoek en ontwikkeling dus. “Ook bij tegenwind moet je blijven roeien en misschien wel een stukje harder", klonk het laconiek.