Fontys juicht promotierecht voor hogescholen toe
Minister Eppo Bruins van Onderwijs wil dat ook hogescholen promotierecht krijgen. Fontysbestuurder Arian Steenbruggen vindt het een goed idee als onderzoekers aan hun eigen hogeschool kunnen promoveren. “We pleiten hier al enige jaren voor.”
Nu kunnen alleen nog onderzoekers aan universiteiten promoveren in hun vakgebied. Zij dragen dan de doctorstitel PhD. Bruins wil dat ook het praktijkgericht onderwijs op hogescholen tot de hoogste kwalificatie kan leiden. Deze promovendi zouden dan de titel professional doctorate krijgen, ofwel PD.
Bruins besprak zijn voorstel onlangs in de Tweede Kamer. Hij wil graag dat er een wet komt met het promotierecht voor hogescholen. Vanuit de hogescholen wordt enthousiast gereageerd. Ook Fontysbestuurder Arian Steenbruggen vindt het een goed voorstel.
Maatschappelijke behoefte
“We pleiten hier al enige jaren voor”, zegt ze. “Praktijkgericht promotieonderzoek kan heel helpend zijn bij de vele ingewikkelde vraagstukken die zich voordoen in de sectoren waar wij voor opleiden. Naast academisch gericht promotieonderzoek van de universiteiten is er een maatschappelijke behoefte aan praktijkgerichte kennis op dat niveau.”
Het promotierecht voor hogescholen biedt onderzoekers de mogelijkheid om binnen Fontys zelf te promoveren. Er zijn meer voordelen, aldus Steenbruggen. “Ook voor onze werkveldpartners kan een professional doctorate-traject aantrekkelijk zijn. En voor lectoren om praktijkgericht promotieonderzoek te begeleiden.”
Binnen de Centres of Expertise (CoE) van Fontys wordt praktijkgericht onderzoek uitgevoerd in samenwerking met bedrijven en instellingen. “Als we daarbij werknemers van die partners een mogelijkheid kunnen bieden om praktijkgericht promotieonderzoek binnen hun eigen werkomgeving te doen, zou dat heel waardevol zijn”, betoogt de bestuurder.
Pilot
Vorig jaar is een pilot van start gegaan waaraan 25 hogescholen meedoen. Via dit traject, dat tot 2029 loopt, doen 135 onderzoekers praktijkgericht promotieonderzoek, waarvan 7 werkzaam zijn bij Fontys. 6 van hen zijn actief in de domeinen kunst en creatief, gezondheid en welzijn en leren en professionaliseren. De invulling van de andere positie volgt snel. Verder heeft Fontys het signaal afgegeven 3 posities te willen in het domein techniek en digitalisering.
Vorige week heeft Fontys een korte evaluatie gehouden en daaruit blijkt volgens Steenbruggen dat de onderzoekers en lectoren ‘heel positief zijn over het praktijkgericht promoveren’. “De kanttekeningen betreffen vooral het pionieren in deze pilotfase. Dat vraagt extra wendbaarheid en ook een portie lef.”
Minister Bruins maakte zich in de Tweede Kamer ook hard voor vaste financiering van hbo-onderzoek. “Dat is niet alleen een goed idee”, stelt Steenbruggen, "het is zelfs hard nodig.” Op dit moment is er sprake van tijdelijke financiering tot 2031.
De bestuurder meent dat als je hogescholen in staat wilt stellen om hun rol als kennisinstellingen serieus te nemen, vaste financiering een voorwaarde is. “Het verschil tussen universiteiten en hogescholen op dit vlak is nu heel groot. Daar mag natuurlijk best verschil in blijven, maar het is wel logisch en zelfs noodzakelijk om de hogescholen op dit vlak meer financiële armslag te geven dan nu het geval is.”
Ongeveer veertig jaar geleden werd er voor het eerst onderzoek gedaan aan hogescholen. De afgelopen twintig jaar zit het praktijkgericht onderzoek enorm in de lift. Rond 2001 werd de term ‘lector’ geïntroduceerd, een functie die vergelijkbaar is met een hoogleraar aan een universiteit, maar dan in het hbo. Pas in 2017 wordt de functie van lector wettelijk verbonden aan het hbo.