Fontys doorbreekt taboe met ‘1K Z1E J3-bankjes’

Zelfdoding is de grootste doodsoorzaak onder jongeren tot dertig jaar. Om het gesprek over zelfdoding en mentaal welzijn te normaliseren, onthult Fontys vandaag de eerste van de vijftig ‘1K Z1E J3-bankjes’, die sinds deze week op iedere Fontyslocatie terug zijn te vinden. “Zo’n bankje biedt een plek om even stil te staan, elkaar aan te kijken en te vragen hoe het nu echt met iemand gaat.”

Het zijn studenten Gerrit en Thirza die dinsdagmiddag het symbolische bankje onthullen voor gebouw R10 op campus Rachelsmolen. Op het houten zitvlak wordt een gouden plaquette gemonteerd met daarop de tekst: ‘Een goed gesprek begint met iemand écht zien’. Daarnaast een QR-code, die leidt naar de online training van Stichting 113 Zelfmoordpreventie.

Gerrit is geraakt door het initiatief. Hij verloor eind 2024 namelijk een van zijn beste vrienden aan zelfdoding. “Maar dat was niet aan hem af te lezen. Zelfs de mensen die van buiten heel gelukkig lijken en vaak plezier hebben, kunnen de meest heftige gedachten hebben. Mijn vriend Indi is het bewijs.”

Taboe doorbreken
Mocht Indi er nog geweest zijn, had Gerrit hem sowieso nog een knuffel gegeven. “En ik had met hem willen praten over zijn gedachten. Maar heel eerlijk, ik had niet geweten hoe. Deze plaquettes maken dat gesprek nu juist wel mogelijk.”

Dat laatste is ontzettend belangrijk, beaamt ook Arian Steenbruggen, lid van college van bestuur. “Zelfdoding is nog altijd de grootste doodsoorzaak onder jongeren onder de dertig jaar. Een kwart van hen is student. Voor ons als Fontys dus niet alleen een belangrijk onderwerp, maar ook urgent. Het taboe rondom zelfdoding doorbreken is daarom de eerste stap. De bankjes zijn daarin een krachtig symbool van hoop en verbinding.” Tekst gaat verder onder de foto.

Want, zoals op ieder bankje staat, begint een goed gesprek met iemand écht zien. Dat bevestigt ook student Thirza. Zij schrijft gedichten over onderwerpen die haar raken, en vandaag draagt ze een gedicht voor over hoe iemand die kampt met suïcidale gedachten weer hoop kan krijgen.  “Heel spannend om publiekelijk een eigen gedicht voor te dragen, maar aan de andere kant is het ook heel mooi dat ik het kan. Daar ben ik trots op.” Haar gedicht vat treffend samen waar vandaag om draait: “113 is geen cijfer. Het is een adem. Een ruimte. Een plek waarin je in het donker niet weggeduwd wordt, maar waar je de kracht vindt om weer te staan.”

Fontysbreed
Inmiddels zijn alle vijftig plaquetten bevestigd aan verschillende bankjes, verdeeld over alle gebouwen en campusterreinen die Fontys rijk is. “Zowel binnen als buiten, op plekken waar studenten elkaar normaliter ook informeel ontmoeten”, legt Marlies van der Eerden uit. Zij is consultant bij Fontys Studentenvoorzieningen. “We willen dat op alle plekken waar onze studenten rondlopen aandacht is voor suïcidepreventie.”

Want, zo blijkt uit cijfers, zeker één op de vijf jongeren denkt aan zelfmoord. Dat bevestigt Babette Tierie, communicatieadviseur bij Stichting 113 Zelfmoordpreventie. “Daarom is het ook zo belangrijk en mooi dat Fontys deze bankjes gerealiseerd heeft. Studenten weten ons nu vooral te vinden via de hulplijn, maar op deze manier moedigen we ook het gesprek met elkaar aan. Dat kunnen we allemaal, ook al lijkt het spannend of ongemakkelijk. Stel vooral de vraag of men ooit aan zelfdoding denkt, zonder meteen iemand te willen beïnvloeden of het probleem op te lossen. Praten helpt, en laat deze bankjes je eraan herinneren dat je er nooit alleen voor staat."