door Noëlle van den Berg,
22
maart
2024
|
09:11
Europe/Amsterdam

Experiment om verpleegkundigen te binden en behouden

Ziekenhuizen hebben grote moeite met het werven en behouden van verpleegkundig personeel. Om meer inzicht te krijgen in de afwegingen die verpleegkundigen maken als het gaat om het kiezen of behouden van een ziekenhuisbaan, is de Erasmus Universiteit samen met Fontys Mens en Gezondheid een keuze experiment gestart. “We willen zo het beroep van verpleegkundigen aantrekkelijk houden.”

Er zijn al meerdere onderzoeken gedaan om te kijken wat verpleegkundigen belangrijk vinden om langer in het werkveld te blijven, maar de methode van dit onderzoek maakt het mogelijk om voorkeuren en keuzegedrag te kwantificeren. “We kunnen met het keuze experiment dus niet alleen zeggen wát belangrijke factoren zijn, maar ook wat het relatieve belang van elke factor is en hoe verpleegkundigen verschillende onderdelen van hun baan tegenover elkaar afwegen. Dit is nog niet vaak onderzocht”, legt Nienke Miedema uit, promovenda Health Technology Assessment bij Erasmus Universiteit.

Ook focust de studie zich specifiek op arbeidsvoorwaarden waar een werkgever iets mee kan doen. “We zien veel studies waarin werk-privé-balans en een lange reistijd voor verpleegkundigen vaak redenen zijn dat zij stoppen met hun werk. Onderdelen die ziekenhuizen wellicht niet direct op kunnen lossen, maar een ziekenhuis kan wel invloed hebben op de flexibiliteit van roosters en hoeveel inspraak verpleegkundigen hebben op de indeling, waardoor personeel hun werk-privé-balans wellicht beter kan managen”, aldus Miedema.

Nienke MiedemaJe moet kiezen
Het keuze experiment wordt uitgevoerd door middel van een online vragenlijst die alle verpleegkundigen in Nederland mogen invullen. Zij krijgen tijdens het onderzoek meerdere keren de keuze tussen twee verschillende ziekenhuisbanen, die worden beschreven aan de hand van acht baankenmerken zoals salaris, roostering, invloed binnen de organisatie en professionele ontwikkeling. De beschrijving van de banen verschilt bij elke keuzeronde, zodat verpleegkundigen telkens een nieuwe afweging moeten maken tussen gunstige en minder gunstige arbeidsvoorwaarden. Bijvoorbeeld tussen een baan met meer salaris, maar weinig tot geen invloed binnen de organisatie, of een baan met een lager salaris, waarbij je wel veel invloed binnen de organisatie hebt.

Pieterbas Lalleman, lector Leiderschap in het lectoraat Persoonsgerichtheid in een ouder wordende omgeving, vulde het onderzoek zelf ook in. Hij is naast zijn werk als lector namelijk ook verpleegkundige. “Wat mij erg opviel was de keuze tussen taakgericht of teamgericht verplegen. Doe je een kleine taak iedere keer opnieuw, of werk je met een team samen om een patiënt als geheel te zien? Dat was voor mij echt doorslaggevend, want ik wil absoluut niet in een organisatie werken waar ik gereduceerd word tot taak.”

Invloed binnen de zorg
“Het onderzoek is opgezet om het werkveld vooruit te helpen”, vult Miedema aan. “Door de antwoorden van veel verpleegkundigen te vergelijken hopen wij ziekenhuizen te kunnen informeren welke voorkeuren de beroepsgroep zelf heeft. Dit kan beleidsmakers helpen bij het afwegen van bepaalde arbeidsvoorwaarden of het realiseren van een nieuwe verpleegkundige functie. Hoe meer verpleegkundigen meedoen, hoe accurater onze uitkomsten zijn.”

Die invloed is niet alleen voor beleidsmakers relevant, maar ook voor de nieuwe lichting verpleegkundigen, voegt Lalleman toe: “Je ziet dat onze studenten in hun curriculum al snel met verpleegkundig leiderschap te maken krijgen. Ze gaan op stage, hebben veel te kiezen en willen daar zeggenschap over hebben. Dit onderzoek laat ook de jonge professionals kiezen. Ze kunnen hun stem laten horen over wat voor hen goed aansluit bij het domein. Zo kunnen praktijkpartners deze professionals voor een langere tijd binden en boeien, op een passende manier.”

Pieterbas LallemanKennis en praktijk
Waar Miedema zich vooral richt op het ontwerp en analyse van het deelonderzoek, draagt Lalleman vanuit Fontys bij aan het ‘verleiden’ van verpleegkundigen om mee te doen aan het onderzoek. Iets waar de slogan ‘Fontys for Society’ volgens hem perfect bij past. “We doen dit onderzoek vanuit kennis én praktijk. Erasmus School of Health Policy & Management heeft veel kennis in huis voor het ontwikkelen en uitvoeren van een Discrete Choice Experiment en wij zijn nauw betrokken met de zorginstellingen en verpleegkundigen in de regio.”

Dat doet de lector onder andere via zijn netwerk op LinkedIn, de professionele werkplaatsen waarbij Fontys Mens en Gezondheid is aangesloten en plekken waar studenten praktijkervaring opdoen. Dat lijkt zijn vruchten af te werpen, want al meer dan 800 verpleegkundigen vulden het onderzoek in. “Maar we willen minimaal 1.000 respondenten. Hoe meer mensen deelnemen, hoe beter de resultaten. De kracht van het getal is hierbij ontzettend belangrijk.”

Mening doet ertoe
Hoewel het huidige onderzoek zich focust op een ziekenhuisbaan, zijn de onderzoekers geïnteresseerd in de mening van alle verpleegkundigen, zowel werkend als nog studerend. Miedema: “Van een verpleegkundige in de thuiszorg bijvoorbeeld, want ook deze meningen doen ertoe in dit onderzoek. Hoe kijken zij naar een (toekomstige) baan in het ziekenhuis?”

De resultaten van het landelijk uitgezette onderzoek worden uiteindelijk op verschillende manieren gedeeld. “Sowieso middels artikelen en publicaties op verschillende platformen. Maar wellicht kunnen we ook met ziekenhuizen en/of opleidingsinstellingen praten over de resultaten. Wat is relevant en wat kunnen we doen om het juiste gesprek met elkaar aan te gaan, om zo iedereen van een passende uitkomst in de verpleegkunde te voorzien en mensen uiteindelijk te behouden.”

Boilerplate

Het Fontys lectoraat Persoonsgerichtheid in een ouder wordende samenleving maakt samen met de Erasmus School of Health Policy & Management (ESHPM) deel uit van RN2blend (Registered nurses to Blend), een groot consortium dat opgezet is vanuit het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport om onderzoek te doen naar functiedifferentiatie bij verpleegkundigen binnen het ziekenhuis. Het consortium deed de afgelopen vijf jaar onderzoek naar wat (toekomstige) verpleegkundigen in het ziekenhuis belangrijk vinden als het gaat om hun werk. Ben je (student)verpleegkundige en wil je meedoen aan het onderzoek? Dat kan hier.

Reageren kan hieronder. Eenmaal gepubliceerde reacties worden niet verwijderd

Reacties (0)
Bedankt voor uw bericht.