AI in speeches Fontys? 'Heel beperkt'
AI wordt steeds vaker gebruikt in teksten. In schoolopdrachten, scripties, berichten op social media en in speeches. Studenten maken er veelvuldig gebruik van, docenten hier en daar ook. Maar hoe zit dat bij de leden van het college van bestuur van Fontys? Zetten zij het in voor - onder andere - hun speeches?
Vorige week publiceerde RTL Nieuws een onderzoek waaruit bleek dat meer dan de helft van de masterscripties van universiteiten in het afgelopen jaar met behulp van AI is geschreven. Een paar dagen later kwam daar nog een nieuwsbericht van Erasmus Magazine bovenop. Het universiteitsblad schreef dat meerdere speeches van de collegevoorzitter van de Erasmus Universiteit Rotterdam zijn geschreven met een chatbot en dat ook de rector AI gebruikt.
Bron vroeg zich daarop af of dit ook bij Fontys gebeurt en deed daarom navraag bij Sander Peters. Hij is adviseur strategische communicatie en speechschrijver bij Fontys. Zijn antwoord: ja, hij gebruikt AI. Maar doet dat alleen als ondersteunend hulpmiddel.
Eigen regie
“AI is er nu eenmaal en het zou dom zijn om het niet te gebruiken”, zegt hij. Daarbij wel benadrukkend dat het van groot belang is om er zelf de regie over te blijven houden. En zelf over de inhoud te blijven gaan.
“Speeches van Fontys-bestuurders worden altijd door mij geschreven op basis van inhoudelijke input uit de organisatie en – uiteraard - gesprekken met de bestuurder voor wie de speech bedoeld is”, legt hij zijn werkwijze uit. “Daarbij gaat het onder meer om de aanleiding van de bijeenkomst, de doelgroep, de kernboodschap en eventuele actuele ontwikkelingen die relevant zijn om te benoemen.”
Mensenwerk
Het schrijfwerk is en blijft voor het overgrote deel mensenwerk, vervolgt hij. Peters voert zelf de gesprekken, verzamelt informatie, maakt keuzes in opbouw en toon en schrijft vervolgens de tekst. De bestuurder geeft daarop feedback, waarop Peters de speech verder aanscherpt.
“Net als veel andere professionals maak ik daarbij gebruik van AI-tools zoals Copilot. Dat zie ik als een hulpmiddel, vergelijkbaar met de manier waarop we jaren geleden spellings- en grammaticacontroles en zoekmachines zijn gaan gebruiken. Copilot kan helpen bij het verzamelen van achtergrondinformatie, het verkennen van invalshoeken, het ordenen van gedachten of het controleren van een tekst op helderheid en consistentie. Soms is AI ook heel handig bij het inkorten van de speech of bij het net iets aanpassen van de toon.”
Peters wil daarbij vooropstellen dat de inhoud, afwegingen en uiteindelijke formuleringen de verantwoordelijkheid blijven van zowel hemzelf als de bestuurder. “AI schrijft bij mij dus niet ‘zelfstandig’ een speech. Het is een ondersteunend, tijdbesparend hulpmiddel binnen het schrijfproces, geen vervanging van dat proces.”
Eigen verhaal
Een woordvoerder van het college van bestuur bevestigt dat en voegt daar nog iets aan toe. “De verantwoordelijkheid voor de inhoud van speeches, besluiten en standpunten ligt altijd bij het bestuur. Bestuurders lezen deze teksten altijd zelf, passen ze waar nodig zelf aan en maken er hun eigen verhaal van."
Een speech wordt bovendien niet altijd letterlijk voorgelezen. Vaak dient de tekst als basis voor de voordracht. "Daarbij moet ruimte blijven om in te spelen op de actualiteit, de bijeenkomst zelf en reacties uit de zaal.”
Het college van bestuur gebruikt daar overigens zelf geen AI voor. Sterker nog: de bestuurders gebruiken sowieso amper kunstmatige intelligentie bij hun werkzaamheden. Het wordt volgens de woordvoerder alleen soms ingezet als hulpmiddel bij het zoeken naar informatie of het verkennen van een onderwerp. “Het college van bestuur ziet AI als een hulpmiddel dat in sommige situaties waardevol kan zijn, maar maakt er zelf zeer beperkt gebruik van.”