Ruim een jaar geleden besloot Fontys samen te gaan werken met het ministerie van Defensie. Volgens het college van bestuur past die samenwerking binnen de maatschappelijke opdracht van de hogeschool om bij te dragen aan een weerbare samenleving. Daarbij richt Fontys zich naar eigen zeggen op kennis en innovaties die zowel civiel als militair inzetbaar zijn. Tegelijk vindt ze het belangrijk om hier zorgvuldig mee om te gaan.

Omdat de samenwerking vragen oproept onder medewerkers en studenten, hield Fontys dinsdag een dialoogsessie in R10 op campus Rachelsmolen. Doel was om verschillende perspectieven, zorgen en ethische afwegingen rond de samenwerking uit te wisselen en op te halen. Dit gebeurde in duogesprekken en door post-its te plakken bij vragen als: ‘welke waarden moeten leidend zijn in deze samenwerking?’ en ‘welke risico’s of zorgen zie jij?’.

Dat leverde verschillende reacties op onder de twaalf deelnemers, onder wie ondersteunend personeel, docenten, lectoren en drie studenten. Zo maakt een van hen zich zorgen dat het werk van studenten onbedoeld gebruikt wordt voor oorlogsvoering en het maken van onnodige slachtoffers. Waarop een ander aanvult dat er goed moet worden gekeken naar ‘waar we wel of niet aan willen meewerken'.

Kansen
Anderen zien juist kansen in de samenwerking. Zij noemen onder meer maatschappelijke impact, onderwijs over weerbaarheid en crisismanagement en extra mogelijkheden voor stages en werkervaring. Waarbij tegelijk wordt gewaarschuwd voor het actief werven van personeel voor Defensie, ‘daar ligt de grens’.

Na bijna anderhalf uur zat iedereen weer op zijn plek voor een plenaire afronding. Hoewel de opvattingen over de samenwerking met Defensie uiteenliepen, waren de deelnemers positief over het respectvolle verloop van de dialoog en leek er brede overeenstemming over het belang om het gesprek voort te zetten.  

Een student bracht daarop een perspectief in dat deze middag nog niet was verwoord. "Ik hoor hier een paar keer dat we op één lijn zitten, maar daar ben ik het niet mee eens." Waar eerder vooral werd gesproken over maatschappelijke verantwoordelijkheid en ethische afwegingen, ging het gesprek ineens over de mensen die niet aan tafel zaten.

“Ik denk dat er best veel studenten zijn die veel moeite hebben met de samenwerking”, vervolgt de student. “We hebben het hier over vrede en veiligheid, maar voor wie?” Ze wijst daarbij op internationale studenten die afkomstig zijn uit conflictgebieden of die zich verbonden voelen met humanitaire crises, zoals die in Gaza. “Ik denk dat je aan hen veel uit te leggen hebt.”

Bijval
De student krijgt bijval van andere deelnemers en ook lector Rogier van der Wal, een van de gespreksleiders, vindt het prijzenswaardig dat ze de stem van deze studenten laat horen. “Dat nemen we ter harte”, zegt hij. “Tegelijk wil ik benadrukken dat een samenwerking met Defensie niet direct betekent dat Fontys ook het Nederlandse overheidsbeleid op alle deelaspecten steunt.”

Op de vraag waarom de studenten niet zelf aanwezig zijn, is de student duidelijk: “Als je al het gevoel hebt dat je er niet bij hoort, is het heel moeilijk om je uit te spreken over zo’n gevoelig vraagstuk als dit”, zegt ze. De voorzitter van de centrale medezeggenschapsraad (cmr), Marije Dahmen, valt haar bij. “Als het bestuur van Fontys heeft besloten dat we moeten samenwerken omdat het onze maatschappelijke verantwoordelijkheid is, durf dan nog maar eens een tegengeluid te laten horen.”

Volgens Dahmen draagt dat mogelijk ook bij aan de lage opkomst bij de dialoogsessie. Toch hoopt ze dat mensen zich blijven uitspreken. “Het bestuur bepaalt telkens opnieuw welke keuzes het maakt en welke richting het opgaat.”

Representatief
Ook Johan Struik, bestuursadviseur van het college van bestuur, had graag meer deelnemers gezien. Tegelijk vindt hij het belangrijker dat verschillende perspectieven worden gehoord dan dat de zaal vol zit. “Met 8.000 studenten en 5.000 medewerkers zal zo'n bijeenkomst nooit volledig representatief zijn”, zegt hij. “Voor mij is de kwaliteit van de inbreng belangrijker dan het dubbele aantal mensen.”

Volgens programmamanager Niek Schmitz speelt ook mee dat de bijeenkomst na lestijd plaatsvond. “Dat vormt voor sommige mensen een drempel. Juist daarom hechten we waarde aan de mensen die er wel zijn. Bovendien is dit geen eenmalige bijeenkomst, maar onderdeel van een reeks gesprekken en activiteiten waarin we input ophalen.”

Die gesprekken krijgen na de zomer een vervolg. Volgens lector Rogier van der Wal wil Fontys dan actief de verschillende instituten bezoeken om ook studenten en medewerkers te bereiken die nu niet aan tafel zaten. “Het is aan ons allemaal om een klimaat te creëren waarin ook mensen met een ander geluid zich vrij voelen om zich uit te spreken.”

Die aanpak kan volgens de student alleen slagen als Fontys mensen opzoekt in hun eigen omgeving. “Ga naar de plekken waar studenten al zijn”, adviseert ze. “Dan laat je zien dat je hun mening belangrijk vindt en moeite doet om hen erbij te betrekken.”

Redactionele noot: na publicatie is de formulering over de mate van eensgezindheid in het artikel aangepast om beter aan te sluiten bij de verschillende perspectieven die tijdens de dialoogsessie werden ingebracht.

De foto bovenaan dit artikel is gemaakt voorafgaand aan de dialoogsessie tijdens de opening van het Fontys ICT- event Why war matters to us – Stories from around the world, waarvan de dialoogsessie een onderdeel was. 

Van een sociale robot die kinderen helpt bij het leren rekenen tot de ontwikkeling van een AI-systeem dat politieagenten en brandweerlieden helpt bij het nemen van snelle beslissingen.

Voor deze ronde van de RAAK-publiek dienden hogescholen afgelopen november in totaal 59 aanvragen in, waarvan er 20 zijn gehonoreerd. Twee van die gehonoreerde aanvragen zijn afkomstig van Fontys Hogeschool. Het ene gaat over het ondersteunen van leraren bij het optimaliseren van een motiverend leerklimaat in het voortgezet onderwijs, de ander over circulaire transities bij binnenhavens.

De Hogeschool van Amsterdam sleepte de meeste toekenningen in de wacht. Zo gaan drie lectoraten van de HvA samen met acht gemeenten in Nederland en België onderzoek doen naar zogenaamde microhubs: lokale knooppunten die bijdragen aan duurzamer vervoer in de stad en efficiënter gebruik van de schaarse ruimte.

Met de subsidie kunnen lectoren en andere onderzoekers van hogescholen twee jaar lang werken aan oplossingen voor uiteenlopende maatschappelijke vraagstukken. Dit doen ze in samenwerking met publieke partners, zoals ziekenhuizen, gemeenten, waterschappen en provincies.

Eigen bijdrage
De betrokken partijen, waaronder de hogescholen zelf, leveren een eigen bijdrage van maximaal 325 duizend euro. Daarmee kan de totale projectfinanciering oplopen tot zeven ton.

Regieorgaan SIA probeert onderzoekers, instellingen en bedrijven aan elkaar te koppelen. Naast RAAK-publiek, financiert het ook onderzoek in samenwerking met het mkb (RAAK-mkb) en langdurig onderzoek (RAAK-PRO).

Begonnen in 2017, neemt Maike Kooijmans deze week na acht jaar afscheid van haar lectoraat. En daarmee ook van Fontys: zij begint nu voor zichzelf. “De termijn van twee keer vier jaar zit erop. Nu komt er tijd voor iets anders. Pedagogiek had altijd twee lectoraten. Dat wordt er nu een. En dat wordt anders ingericht, met het lectoraatsprogramma Samenlevingspedagogiek van Iris. Een mooie organische overgang, vind ik.”

“Ik ben een praktijkmens, heb met mijn team echt met de voeten in de klei gestaan. We hebben onderzocht wat de meest prangende thema’s zijn. Prestatiedruk is een hele grote, die nog eens versterkt werd door de coronatijd. Een tweede prangend thema is de online wereld en hoe wij daar als opvoeders mee moeten dealen.”

Pedagogische vrijplaats
Beide thema’s werden destijds door Kooijmans al aangesneden in haar lectorale rede. Kooijmans en haar team gingen de oorzaken onderzoeken, maar belangrijker nog: zij zochten vooral naar middelen om een tegenbeweging aan te jagen. En vonden die ook: de pedagogische vrijplaats.

“Sparrenhof, een voormalige kloosterboerderij in Tilburg, bleek al een tijd leeg te staan. Samen met vijf partners zijn we met de fraters van Tilburg, en met hulp van een mooie ZonMw-subsidie, overeengekomen dat wij die vrijplaats daar mochten inrichten. Een ‘Empty Farm to Fill’: een plek waar jongeren en kinderen in de lead waren, waar zij konden ont-moeten en ont-wikkelen.”

En wat ze daar in de loop der jaren hebben geleerd? “Allereerst dat jeugdparticipatie een recht is. Maar wel een waar de jeugd zelf mee moet kunnen oefenen. Kinderen hebben een plaats nodig waar niets moet, waar ze geen prestatiedruk voelen. Zo’n vrijplaats hebben we gecreëerd en er een oefenruimte van gemaakt. In de basis is dat een plek waar tijd en ruimte en veiligheid is, waar je nog mag lummelen en nergens op wordt afgerekend.”

Maar, zo geeft zij toe, ook in zo’n vrijplaats zijn er regels en kaders: ‘speelregels’ waaraan iedereen zich moet houden. “Ja, ook daar komt soms ‘moeten’ om de hoek kijken. Het verschil is dat de kinderen en jongeren er mede-eigenaar van zijn.”

Klaar is het project nog niet. “Er valt nog heel veel te leren. Maar het is heel mooi dat de gemeente Tilburg het landgoed heeft aangekocht en zich hieraan verbonden heeft en ermee door wil gaan. Al het primair onderwijs uit Tilburg en het jeugdwelzijnswerk mogen hier nu verder pionieren. Fontys Pedagogiek blijft partner en stuurt de Professionele Werkplaats Sparrenhof aan.”

Burgerschap
Pionieren: dat mag Iris Andriessen nu ook gaan doen met het nieuwe programma. Ze luistert met een grote glimlach naar het verhaal dat Kooijmans vertelt over de afgelopen acht jaar. “We vinden elkaar sterk in het idee dat kinderen en jongeren volwaardige burgers zijn. Hun belangen en perspectieven zijn niet minder legitiem dan die van volwassenen. Maar burgerschap moeten zij nog ontwikkelen door het te doen. En Maike heeft hele mooie innovatieve ideeën over hoe je dat in praktijk brengt.”

Zet Andriessen nu dan ook dat werk voort? “Sommige dingen wel, ja. Neem bijvoorbeeld de Kinderrechtendag.” Kooijmans vult aan: “Die dag hebben wij vier jaar lang echt gevierd. Dat is inderdaad precies zo’n voorbeeld van iets waar Iris heel organisch op dezelfde weg doorgaat. Ook dit lectoraat gaat uit van kinderen als volwaardige burgers met hun eigen belangen.”

Draai
Andriessen is in de eerste termijn vooral bezig geweest met diversiteit en pedagogiek, vanuit het idee dat er veel ongelijkheid en onrechtvaardigheid is in de samenleving. “Het nieuwe lectoraatsprogramma is een doorstart van Diversiteit en Orthopedagogisch Handelen. Nu maken we de draai naar: hoe kunnen we met elkaar een goede samenleving vormgeven?.”

“Dat vinden we in democratie als samenlevingsvorm met ruimte voor de perspectieven van iedereen. Met openheid en vrijheid, ook voor de volgende generatie. Daarin zit dan ook meteen de paradox, want die vrijheid brengt dus ook een verantwoordelijkheid met zich mee.”

“Democratie is ook hard werken, we moeten het zelf doen. Opvoeders hebben daar een hele belangrijke taak in: zij moeten het ook voorleven. En op dit moment zien we echt hele zorgwekkende ontwikkelingen zoals democratisch verval en een feitenvrije samenleving.”

Iets hoopvols
“Daar willen we iets hoopvols tegenover zetten. Door zelf ook elke dag te werken aan een betere wereld. Jongeren en kinderen hebben wel een democratisch besef, maar in onze samenleving is er ook een groot geloof dat het met de juiste instituties allemaal wel goed komt. Tegen die stroom willen wij in roeien.”

“De grote vraag bij opvoeden, en dus ook bij pedagogiek, is ‘waartoe voed je op?’. Met dit lectoraat willen we gezamenlijk uitademen dat opvoeden geen persoonlijk project is van ouders waarvan je het slagen kan afmeten aan het maatschappelijk succes van het kind. ”Volgens ons heeft opvoeden ook een maatschappelijke functie: dat kinderen zich onderdeel gaan voelen van een gemeenschap en daaraan willen bijdragen. Dat sociaal engagement ontstaat niet vanzelf; daar is actieve vorming voor nodig. Het is de verantwoordelijkheid van opvoeders om kinderen democratisch betrokken burgers te laten willen, kunnen en mogen zijn.” 

Maike knikt instemmend. “Ik zou het geweldig vinden als er over acht jaar vacatures ‘samenlevingspedagoog’ zouden zijn.”

Linda van den Bergh is lector Waarderen van diversiteit en deelt samen met docent-onderzoeker en promovendus culturele diversiteit in het mbo Kennedy Tielman haar bevindingen en kennis over vooroordelen. Om meteen goed van start te gaan krijgt het publiek, dat in groten getale aanwezig is, een simpele vraag. Welke beelden heb of ken je als je denkt aan een woonwagenbewoner?

Asociaal, crimineel, gouden randjes, kitsch, drugs en panterprint. Maar ook een hechte maatschappij, familiegevoel en voor elkaar klaarstaan zijn de kernwoorden die eruit springen. “We hebben nu samen een beschrijvend patroon gemaakt van een bepaald kenmerk. Een soort woordwolk, die we bij ieder label kunnen maken dat we neerzetten.”

Interpreteren en oordelen
Denk maar eens aan homoseksuelen, Marokkanen of een dochter van een advocaat. Volgens Van den Bergh past bij ieder woord een eigen woordwolk met vooroordelen. “En als je bij die groep behoort, weet je zelf vaak ook welke voor jou van toepassing zijn.”

Maar wat doet dat label precies met de mensen die het dragen? Een betere vraag nog: waarom wordt iedereen in een hokje geplaatst? Dat heeft volgens de lector alles te maken met je brein. “Vooroordelen zijn dingen waarvan je van tevoren al weet wat je denkt op basis van een label. Dat is een functie van je brein om snel te interpreteren en te oordelen, om zo snel beslissingen te kunnen nemen. Dat is handig in situaties waarin dat nodig is, maar juist heel onhandig wanneer je dat ook doet als het niet nodig is.”

Marokko en rellen
Voor ons brein kost het weinig cognitieve inspanning om andere mensen snel te kunnen plaatsen in bepaalde stereotypen. Opvoeding en media spelen daar volgens Van den Bergh een grote rol in. Neem bijvoorbeeld de rellen die afgelopen week zijn ontstaan nadat Marokko won op het WK. “De volgende keer als we denken aan Marokkanen denken we aan rellen. Dat komt door onze vooroordelen, waarbij we iedereen in een groep dezelfde kenmerken geven.”

Kennedy Tielman herkent zich goed in de voorbeelden die Van den Bergh schetst. Hij kwam als kind van Curaçao naar Nederland en dacht dat de overgang heel makkelijk zou zijn. Dat bleek niet helemaal het geval. “Klasgenoten stelden me de vraag of mijn huis in Curaçao omheind was met cactussen, dat soort vooroordelen nam ik mensen nooit kwalijk. Maar met het feit dat dames hun tas altijd steviger vastpakten wanneer ik achter hen de roltrap opkwam, of dat ik de enige was van mijn vriendengroep die zijn pasje moest laten zien tijdens het uitgaan, heb ik wel moeite.”

Tekst gaat verder onder de foto.

Toch liet de docent-onderzoeker en promovendus die vooroordelen op dat moment vaak voor wat ze waren. Nu doet hij er zelfs onderzoek naar, voornamelijk in het mbo. “Die klassen zijn namelijk de perfecte weerspiegeling van onze samenleving. Zo heb ik een klas geobserveerd die bestond uit 27 leerlingen met 12 verschillende nationaliteiten. Om te kijken hoe de dynamiek was. Na vragen te hebben gesteld aan zowel de docenten als studenten bleek dat docenten heel veel stereotiepe beelden hadden.”

Bepaalde groepen vertoonden altijd machogedrag, meiden logen vaak om geen gezichtsverlies te lijden en studenten deden niks aan hun huiswerk. Maar tegelijkertijd waren er ook studenten die hun huiswerk binnen tien minuten af hadden terwijl ze er een week voor kregen. "En we kwamen erachter dat er nooit gesproken werd over de multiculturaliteit binnen de school, want iedereen was gelijk en moest hetzelfde behandeld worden. Maar toch: de stereotypen bleven.”

Gelijkheid door ongelijkheid
Daar ligt volgens Tielman en Van den Bergh de grote uitdaging. De enige oplossing om negatieve vooroordelen te vermijden, is volgens beide gastdocenten het creëren van hogere maar realistische verwachtingen. “Vooroordelen communiceer je, of je nu wilt of niet. En hogere verwachtingen hebben een positief effect op anderen, dus daar moeten we op inzetten. We moeten daarom cultureel sensitief worden. Wie dat is weet dat zijn eigen normen en waarden niet voor iedereen gelden en is hier zich in zijn handelen van bewust. Daarom moeten we met vlechtwerk gelijkheid creëren, door mensen ongelijk te behandelen.”

Als afsluiter kreeg het publiek nog enkele tips om mee naar huis te nemen. “Korte acties of interventies werken niet. En het onzichtbaar maken van de effecten van vooroordelen kan ook niet. We moeten ons eerst bewust worden van vooroordelen wanneer deze opkomen en deze proberen te vervangen door een ander beeld over de groep te vormen. Zie daarbij anderen als individu, in plaats van iemand van een groep. Het inleven in het perspectief van een ander en het opdoen van kennis over die groep helpen daarbij. Laat staan het meer contact hebben met personen van zo’n groep.” [Noëlle van den Berg]

We leven in een tijd vol grote maatschappelijke uitdagingen, stelt Iris Andriessen. Naast uitdagingen rondom klimaatverandering, duurzaamheid en de energietransitie is er volgens de lector van Fontys Hogeschool Pedagogiek nog een belangrijke uitdaging: komen tot een echt inclusieve samenleving.

Dat vraagt om een maatschappij waarin we met verschillende opvattingen, leefstijlen, identiteiten en voorkeuren met elkaar leren samenleven. Die veelheid aan perspectieven hebben we volgens Andriessen zelfs hard nodig om tot nieuwe oplossingen te komen voor al die grote uitdagingen. En daarbij is volgens haar een belangrijke rol weggelegd voor (professionele) opvoeders.

Barrières doorbreken
Vanuit het lectoraat Diversiteit en (Ortho-)pedagogisch Handelen wil Andriessen enkele barrières doorbreken die een inclusieve samenleving nu nog in de weg staan. Zo wil ze samen met andere kennisinstellingen en het werkveld de weg vrijmaken voor een werkelijk inclusieve samenleving.

“Om te beginnen zal er meer aandacht moeten komen voor echte jeugdparticipatie. We moeten onze kinderen leren om hun stem te laten horen. Ze moeten de kans krijgen om mee te denken over hoe we onze wereld vormgeven. Die ruimte moeten wij ze nadrukkelijk bieden en daarin moeten we ze stimuleren en begeleiden. Dan zal je zien dat jeugdigen ook een grotere politieke en maatschappelijke betrokkenheid ontwikkelen.”

Vooroordelen
Een andere barrière die het lectoraat wil doorbreken is die van de (onbewuste) vooroordelen die leven bij professionals in het pedagogisch werkveld. “In verschillende projecten willen we de mensen bewust maken van die vooroordelen, om er vervolgens voor te zorgen dat ze in hun handelen meer ruimte laten voor diversiteit op allerlei gebieden.”

Een derde barrière die volgens Andriessen en haar collega-onderzoekers doorbroken moet worden is die van de taakverantwoordelijkheid. “We hebben in veel domeinen een ingewikkelde ketenstructuur opgebouwd waarin iedereen verantwoordelijk is voor een klein stukje van een proces. Door die taakverdeling en versnippering van verantwoordelijkheden gaat er nog wel eens wat mis. Denk bijvoorbeeld aan de toeslagenaffaire.”

Deugdverantwoordelijkheid
Volgens Andriessen moeten we van taakverantwoordelijkheid naar deugdverantwoordelijkheid. “Wij willen onderzoeken hoe professionals hierover denken en hoe we die deugdverantwoordelijkheid verder kunnen vergroten. Want als we onrecht en ongelijkheid de wereld uit willen helpen, dan zullen we echt op een andere manier naar verantwoordelijkheid moeten kijken.”

Om al deze barrières te slechten, werkt het lectoraat samen met andere kennisinstellingen en partners uit het werkveld aan diverse projecten voor opvoeders. Met praktijkgericht onderzoek maken ze opvoeders en professionals bewust van de bestaande valkuilen en stimuleren hen om meer doordacht pedagogisch te handelen.

“We moeten dit echt samen oppakken”, stelt Andriessen. “Vandaar dat we de kennis van onze academische partners en betrokken instituten samenbrengen in het lectoraat om vervolgens de vertaalslag te maken naar het werkveld. Samen met het werkveld kunnen we zodoende werken aan een inclusieve samenleving waarin ook jongeren een belangrijke stem hebben.” [Ivo van der Hoeven]

De commissie ‘positionering hbo’ bestaat uit acht lectoren. Onder leiding van Ron Bormans (voorzitter van de Hogeschool Rotterdam) gaan ze nadenken over de toekomst van het hbo. In het najaar volgt een rapport met aanbevelingen.

In de aankondiging wemelt het van termen als ‘regionale spilfunctie’, ‘economische structuurversterking’, ‘maatschappelijke uitdagingen’ en ‘leefbaarheid’. Maar wat gaat de commissie precies doen?

“Wij stellen vast dat er nogal wat op de hogescholen afkomt”, zegt Bormans. “De arbeidsmarkt schreeuwt om meer mensen en vraagt ons om allerlei vernieuwingen. Tegelijkertijd staan we aan de vooravond van krimp in het hbo: er komen straks minder studenten. Wij gaan nadenken over die spanning. Kunnen wij in dit stelsel nog de dingen doen die we moeten doen?”

Universiteiten massaal
De universiteiten blijven juist groeien, voorspelt Bormans. “Aan de universiteiten zucht men hier en daar onder de massaliteit. Het hbo was altijd groter dan het wetenschappelijk onderwijs, maar dat gaat veranderen. Je kunt je afvragen of dat wenselijk is.”

Dat er minder vwo’ers dan vroeger naar het hbo gaan, is daarom iets waar de commissie over gaat nadenken. Ook aan de universiteiten hoor je weleens dat sommige studenten in het hbo beter af zouden zijn.

“Jongeren beslissen zelf wat ze willen studeren”, zegt Bormans, “maar de vwo’er wisten ons vroeger altijd goed te vinden en nu is dat anders. Klaarblijkelijk worden wij wat minder aantrekkelijk gevonden door de vwo’er. Dat moeten wij ons aantrekken. Een groot deel van de vwo’ers moet in het hbo een goede plek kunnen vinden.”

Waar zou die terugloop aan liggen, denkt hij? “Het heeft natuurlijk ook met de maatschappelijke waardering te maken. Ja, daar speelt het salaris ook een rol in. We hebben heus niet de pretentie dat we met deze commissie het hele probleem kunnen oplossen, maar misschien kunnen we de samenleving een spiegel voorhouden. Werkgevers moeten ook naar het loongebouw willen kijken en allerlei vanzelfsprekendheden ter discussie durven stellen. Hogescholen hebben iets te doen, maar de universiteiten, de werkgevers en de overheid ook.”

Wie doet wat?
Wat zouden de universiteiten dan moeten doen? “Soms klinkt het verwijt dat hogescholen academic drift hebben en steeds meer op universiteiten willen lijken, maar ik zie ook het omgekeerde: vocational drift. Neem alleen al de universitaire pabo’s van de laatste jaren. Daar zouden we eens over na moeten denken: welk type opleiding hoort op welke plek in het onderwijsbestel?”

De overheid zou op haar beurt de hogescholen meer gelegenheid moeten geven om onderzoek te doen, meent Bormans. Minister Dijkgraaf is volgens hem geïnteresseerd en wil met de commissie praten.

De vorige minister, Ingrid van Engelshoven, wilde de financiering van het hoger onderwijs op de schop nemen om onder meer het krimpende hbo te steunen. Kleine hogescholen in krimpregio’s moesten misschien relatief meer geld krijgen om het aanbod van opleidingen overeind te houden. 

Bormans, voorzitter van een Randstadhogeschool, was destijds kritisch. Hoe is dat nu? Hij gaat geen voorstel doen voor een andere financiering van het hbo, zegt hij, maar het is ook geen taboe. 

“Alles zal gelegitimeerd moeten worden vanuit de vraag: wat is de maatschappelijke functie van een hogeschool? Waartoe zijn we op aarde? Het antwoord op die vraag bepaalt ook hoe je naar het onderwijs in de regio’s kijkt. En ik denk dat het hbo in sommige regio’s al vrij snel onder druk komt te staan.” [HOP]